Extra informatie

Laptop of desktop

Veel mensen denken er niet meer over na: wie een computer nodig heeft, koopt meestal direct een laptop. Die neemt weinig ruimte in, is overal te gebruiken en doorgaans krachtig genoeg voor alle toepassingen. Bovendien zijn laptops tegenwoordig ook net zo betaalbaar als het alternatief, een desktop ofwel een bureaucomputer.

Toch is het de moeite waard om even stil te staan bij de keuze tussen een laptop en desktop. Hieronder zetten we de voor- en nadelen van beide opties op een rijtje. Daarbij kijken we naar rekenkracht, aansluit- en uitbreidingsmogelijkheden, verplaats- en draagbaarheid, gebruiksgemak, ergonomie en stroomverbruik.

Rekenkracht laptop en desktop

Notebooks zijn tegenwoordig snel genoeg voor alle gangbare taken (internet, tekstverwerken, eenvoudige fotobewerking, officetaken, games). Daarbij moeten we wel de kanttekening plaatsen dat de meeste notebooks grafisch niet snel genoeg zijn om games net zo mooi weer te geven als een krachtige desktop kan doen. Ook gaan complexere multimedia (foto, video) bewerkingen sneller op een desktop.

Desktopcomputers beschikken tegenwoordig in de prijsklasse waar  notebooks uitgerust zijn met dual-core processors, over quad-core processors. Deze hebben vier in plaats van twee rekenkernen. Het voordeel daarvan is bij alledaagse taken beperkt, maar juist bij zwaardere toepassingen wordt deze extra rekenkracht wél benut.

Met name wie van plan is aan de slag te gaan met video-, audio- of fotobewerking koopt voor hetzelfde geld een krachtiger desktop dan notebook en zal daarvan merkbaar profijt hebben.

Aansluitmogelijkheden laptop en desktop

Notebooks hebben in de regel een analoge VGA-uitgang en een digitale HDMI-uitgang voor het aansluiten van een extern beeldscherm of een projector. Daarnaast zijn twee of drie USB 2.0-poorten standaard, terwijl het tien keer zo snelle USB 3.0 steeds vaker wordt ingebouwd voor in ieder geval één poort. Een tweetal audio-aansluitingen en een geheugenkaartlezer completeren de aansluitmogelijkheden meestal. Voor communicatie met de buitenwereld beschikken notebooks over een bedrade en een draadloze netwerkaansluiting, terwijl Bluetooth op veel modellen aanwezig is.

Desktops hebben daarentegen doorgaans een analoge VGA-uitgang, een digitale HDMI-uitgang en nog een digitale DVI-uitgang. Ze kunnen vaak ook minimaal twee beeldschermen tegelijk aansturen, maar wat luxere modellen kunnen tot wel zes beeldschermen aan. Qua USB-aansluitingen is het minimumaantal bij de meeste desktops toch wel zes stuks, terwijl tien niet uitzonderlijk is. Ook USB 3.0-poorten hebben desktops er meer van. Het aantal audio-aansluitingen is doorgaans minimaal drie, terwijl vijf of meer vaak voorkomt, voor het aansluiten van 5.1 speakersystemen. Ook digitale audio-uitgangen zijn standaard, voor het aansluiten van een externe versterker. Een geheugenkaartlezer is meestal ook ingebouwd en geschikt voor (veel) meer geheugenkaartformaten dan die in een notebook. Een bedrade gigabit netwerkaansluiting is standaard, maar draadloze adapters zijn zelden ingebouwd en Bluetooth zien we ook weinig op desktops.

Notebooks bieden alle aansluitingen die je meestal nodig hebt en hebben voldoende mogelijkheden om een volwaardige werkplek met extern toetsenbord, muis en monitor in te richten. Wil je meerdere beeldschermen aansluiten voor veel werkruimte en veel randapparatuur (printer, scanner, externe geluidskaart, usb, gadgets) verbinden, dan is een desktop flexibeler.

Uitbreidingsmogelijkheden laptop en desktop

Wanneer een computer wat ouder wordt, kan het zijn dat hij wat minder snel werkt met moderne software, of dat de opslagruimte beperkt wordt. Het is dan handig als je hem kunt opwaarderen, in plaats van direct een heel nieuw model te moeten kopen.

Notebooks bieden relatief weinig uitbreidingsmogelijkheden. Meestal is het werkgeheugen op te waarderen, maar in beperkte mate. Geheugen voor notebooks is ook iets duurder dan voor desktops. De opslagruimte uitbreiden kan alleen door de harde schijf te vervangen. Dat is wel mogelijk, maar relatief omslachtig en geen klus die iedereen kan klaren. Bovendien is de maximale opslagruimte voor de meeste notebooks op dit moment beperkt tot één terabyte (1000 gigabyte). Verder valt er weinig uit te breiden aan een notebook.

Desktops doen het op dit vlak beter. Het werkgeheugen is doorgaans eenvoudig uit te breiden, al moet het bij de goedkopere modellen ook vervangen worden door grotere modules. Dit in tegenstelling tot de systemen waar geheugen gewoon bij geplaatst kan worden. Meer opslagruimte toevoegen in de vorm van een extra harde schijf is geen probleem, ook twee schijven is prima mogelijk in een desktop. Een capaciteit van 6 terabyte (6000 gigabyte) of meer is dus geen enkel probleem voor een desktopcomputer. Ook het plaatsen van een krachtiger videokaart is voor desktops doorgaans goed mogelijk, al moet in dat geval vaak ook de voeding vervangen worden. Hiermee houdt het niet op - vrijwel alle onderdelen van een desktop computer kunnen vervangen worden en tal van functies kunnen later worden toegevoegd door middel van zogenaamde insteekkaarten. Wie dus voorziet op termijn meer rekenkracht, opslagruimte of functies nodig te hebben, doet er goed aan een desktop te overwegen.

Verplaats- en draagbaarheid

Het is duidelijk dat laptops de beter verplaatsbare computers zijn. Zelfs zware 'desktopvervanger' modellen kunnen vrijwel overal neer- en ingezet worden. Netbooks en superlichtgewicht modellen zijn eenvoudig overal mee naartoe te nemen.

Desktops zijn een stuk minder makkelijk te verplaatsen en al helemaal de aanduiding 'draagbaar' niet waardig. Met meerdere kabels en aparte muis, toetsenbord en monitor (en vaak speakers) is het een gedoe om een computer te ontkoppelen en elders weer aan te sluiten. Er is één uitzondering hierop en dat is de klasse van zogenaamde 'all-in-one' ofwel alles-in-één pc's. Hierbij zijn scherm en computer in één behuizing geïntegreerd, samen met (kleine) speakers. Alleen muis en toetsenbord zijn nog los. Deze modellen zijn eenvoudiger te verplaatsen, maar werken niet zonder netspanning én zijn nog altijd zwaarder dan notebooks.

Het lijdt geen twijfel: notebooks zijn de juiste keuze als draagbaarheid en mobiliteit de eerste criteria zijn.

Gebruiksgemak en ergonomie

Notebooks zijn in veel opzichten heel prettig in het gebruik. Je bent niet gebonden aan een stopcontact en kan er overal mee aan de slag. Scherm openklappen en werken maar. Toch is het zinvol om rekening te houden met een aantal kanttekeningen.

Zo is de bediening doorgaans een aanraakgevoelig vlak (touchpad) in combinatie met een relatief compact toetsenbord. Voor veel mensen vergt dat gewenning. Zo snel typen als op een normaal toetsenbord kan is moeilijk, terwijl ook de precisie van een muis met een touchpad niet te evenaren is. Vaak wijkt men alsnog uit naar in ieder geval een aparte muis. Zelfs aan een bureau gezeten is de ergonomie van een notebook echter niet optimaal: de schermhoogte is te laag en het toetsenbord ligt te hoog. Een ergonomische notebook-werkplek vereist een laptopstandaard en een apart toetsenbord en muis.

Een ander punt van aandacht bij notebooks is de betrekkelijk beperkte werkruimte op het beeldscherm. Dat telt doorgaans 1366 bij 768 beeldpunten (horizontaal x verticaal). Voldoende voor standaardtoepassingen, maar wat krap voor tekstverwerken en eigenlijk ongeschikt voor grotere spreadsheets.

Desktops vereisen een eigen plek in huis en zijn in die zin minder flexibel. Aan de andere kant is een goed opgestelde bureaucomputer prettiger om langere tijd aan te werken. Het grotere scherm biedt meer overzicht (zelfs de kleinste desktop-schermen zijn groter dan de grootste notebookschermen en bieden meer beeldpunten), wat letterlijk dubbel geldt voor werken met twee monitors. Een volwaardig toetsenbord en een aparte muis zorgen voor snellere invoer en meer precisie. Ook desktop-schermen zijn niet altijd ergonomisch optimaal, maar wie kiest voor de kleine meerprijs van een in hoogte verstelbaar scherm heeft al een betere werkhouding dan de notebookgebruiker.

Notebook en desktop hebben hier ieder sterkere en zwakkere kanten. Gaan we er vanuit dat een bureau voor een ergonomische houding een vereiste is, dan heeft een desktopcomputer hier een voorsprong.

Stroomverbruik

Een desktop verbruikt in de standby-stand ongeveer 2,2 W en als hij aanstaat 112 W. Bij twee uur gebruik per dag kost dat jaarlijks 99 kWh (€22). Bij acht uur per dag is dat al 340 kWh per jaar, oftewel €75.

Een laptop (notebook) is veel zuiniger: het verbruik van een laptop is zo'n 18 W in de aan-stand, en 1,4 W als hij uit is en in het stopcontact zit. Is de laptop elke dag twee uur in gebruik, dan kost dat jaarlijks 26 kWh, oftewel €5,60.

Computer 's nachts aanlaten of uitzetten?

De computer 's nachts aan laten staan, kost veel meer energie dan hem uitzetten en weer opstarten. Vroeger werd geadviseerd de computer aan te laten staan omdat het opwarmen en afkoelen schadelijk zou zijn. Dat advies is inmiddels achterhaald.

Deel bericht via:

Laatste review
Apple MacBook Pro 13
D. van der Linden
90.0 procent
Kun jij helpen?
Ik ben op zoek naar de lenovo ideapad Y500 maar ik kan hem niet vinden op jullie site. Heeft dat een reden?
BramBeijer,
Stel een vraag
Laatste reactie op onze tests
Jacob de Moel

Ik gebruik Conrad WiFi adapter 300 Mbit/s (€20) met een RaspberryPi onder Linux. Die werkt zonder extra drivers en ik kon...

/tests/afbeeldingen/4174484/internetpanelconsumentenbond.jpg Help mee met onze tests

Dankzij ons internetpanel brengen we haarscherp de kwaliteit van producten en diensten in kaart.
Doe ook mee!