Marktplaats-pc's vol privégegevens
Vijf jaar geleden kwam een officier van justitie in opspraak nadat hij zijn pc bij het grofvuil had gezet. Een voorbijganger nam de computer mee en ontdekte daarop justitiedossiers en andere zaken die niet voor de buitenwereld bestemd waren. Als de officier de harde schijf had gewist of vernield, was de zaak nooit bij Peter R. de Vries gekomen en had hij nu zijn baan nog gehad.
Iedere pc, ook die van jou, bevat informatie die niet in vreemde handen moet vallen: bankgegevens, belastingaangiften, correspondentie en privéfoto's. Een crimineel zou er bijvoorbeeld een bankrekening mee kunnen openen, of iemand het leven zuur maken.
En dus is het verstandig om de harde schijf heel goed schoon te maken voordat je een oude computer weggooit, weggeeft of verkoopt.
Weg is niet weg
Maar bestanden die je niet meer in de Windows Verkenner ziet, zijn nog niet weg. Zelfs de harde schijf te formatteren helpt niet altijd. Het is kinderlijk eenvoudig om gegevens terug te halen, blijkt uit onze praktijktest, waarvoor wij tien gebruikte computers via Marktplaats kochten. De harde schijven haalden we eruit en onderzochten we op persoonlijke informatie. Daarvoor gebruikten de onderzoekers van de Consumentenbond twee dataherstelprogramma's: Recuva (gratis, zie bijgaande afbeelding) en GetDataBack.
Verwachting overtroffen
Wat we op de tien tweedehands computers aantroffen, overtrof zelfs onze verwachtingen. Bij zes of zeven van de tien computers had de verkoper Windows opnieuw geïnstalleerd en waren op het eerste gezicht geen persoonlijke gegevens aanwezig. Een datarecovery bracht in alle gevallen data boven water.
Op vijf van de tien pc's vonden we 'gewiste' gegevens waarmee kwaadwillenden hun voordeel hadden kunnen doen: adres- en contactgegevens, burgerservicenummers, bankgegevens, loonstrookjes, cv's, facturen, correspondentie met een rechtbank, e-mails van patiënten, briefsjablonen met handtekeningen en wachtwoorden voor webwinkels.
Naar bovenPaspoortkopieën
Eén pc sprong eruit. Die bevatte zelfs scans (voor- en achterkant) van alle belangrijke documenten van een heel gezin: diploma's, paspoorten, rijbewijzen, zorgpasjes en een geldige creditcard. De verkoper van deze computer meende dat hij alle informatie had gewist. 'Wellicht is de volgende keer de enige remedie om de harde schijf te formatteren. Maar, en dat was ook een beetje mijn zorg, dan zou ook de Windows-versie zijn verdwenen', vertelde hij in een reactie.
Naar bovenVerbaasd
Een andere verkoper reageerde eveneens verbaasd, al was hij ook blij dat zijn privégegevens niet in verkeerde handen waren gevallen. Hij had nota bene een programma gebruikt om data te vernietigen, maar wat daarbij is misgegaan, hebben we niet kunnen achterhalen.
Naar boven18+films
Op andere pc's vonden we veel privéfoto's en ook twee collecties foto's en films voor boven de 18. Enkele pc's bevatten slechts een geringe hoeveelheid 'interessante' informatie. De verkopers ervan hebben waarschijnlijk Windows opnieuw geïnstalleerd of een wisprogramma gebruikt. Daar staat tegenover dat twee andere verkopers juist erg weinig moeite hadden gedaan om hun persoonlijke gegevens te wissen. We hadden geen herstelprogramma nodig om een cv en salarisgegevens te vinden.
Naar bovenTips voor grondig wissen
Computerdata vernietig je niet door op [Delete] te drukken en vervolgens de prullenbak te legen. Zelfs de schijf formatteren en Windows opnieuw installeren is niet altijd voldoende om alle gegevens permanent te wissen. Dat kan alleen door de gewiste bestanden op de harde schijf te overschrijven met nieuwe bits.
- Er zijn gratis programma's die het vernietigen (ook wel erasen, wipen of shredden genoemd) van data makkelijk maken. Eraser (http://eraser.heidi.ie) en Fileshredder (www.fileshredder.org) zijn eenvoudig in gebruik, al zijn beide Engelstalig. Met het bekende Ccleaner (www.piriform.com/ccleaner) kun je gewiste oude data ook definitief overschrijven.
- Nog beter is het om een programma te gebruiken dat de hele harde schijf overschrijft, zoals Darik's Boot and Nuke (www.dban.org). Dit programma is ook geschikt voor Mac OS en Linux. Tot slot is het mogelijk data te vernietigen met de installatie-dvd van Windows Vista en 7, door daarvan de 'full-format'-optie te gebruiken. Deze functie is weggestopt, want de 'quick-format'-optie is standaard.
- Koop je een gebruikte pc, maak de harde schijf dan eerst helemaal leeg en herinstalleer Windows. Zo ruim je mogelijk aanwezige malware (kwaadaardige software) op en wordt de pc sneller.
Praktische stappenplannen om een harde schijf leeg te maken lees je in Harde schijf wissen: hoe doe je dat grondig?
