Consument dupe beleid dure medicijnen
- De Consumentenbond onderzocht in welke mate dit probleem speelt.
- We vroegen 10.000 artsen, 1900 apothekers en 2789 consumenten een digitale vragenlijst in te vullen.
- Van de huisartsen reageerde een kleine 2%, van de apothekers 23% en van de consumenten 55%.
- De vragenlijsten zijn voor ze zijn verzonden voorgelegd aan de Landelijke Huisartsen Vereniging en de KNMP, de beroepsorganisatie van apothekers.
Bonus
Om huisartsen te stimuleren goedkope merkloze geneesmiddelen voor te schrijven, kort de overheid hun inkomen. Die verlaging kunnen ze terugverdienen met een bonus die ze krijgen wanneer ze veel van deze generieke middelen voorschrijven.
De specialisten ontspringen de dans, omdat de medicijnen die patiënten in het ziekenhuis krijgen niet direct door de zorgverzekeraars worden betaald. Ziekenhuizen hebben een eigen medicijnbudget en moeten daaruit alle gebruikte medicijnen betalen. Medicijnfabrikanten spelen daarop in: ze geven de ziekenhuizen zulke enorme kortingen op de merkgeneesmiddelen, dat deze medicijnen nog minder kosten dan de generieke geneesmiddelen. Dit doen ze in de hoop dat specialisten deze ook bij ontslag en bij polikliniekbezoeken voorschrijven en dat huisartsen dit voorschrijfgedrag zullen volgen.
Naar bovenEnquête
De enquête van de Consumentenbond onder huisartsen laat zien dat de strategie van de farmaceutische industrie werkt. Bijna alle huisartsen in dit onderzoek blijken regelmatig te maken te krijgen met een patiënt die in het ziekenhuis een merkgeneesmiddel voorgeschreven kreeg dat te vervangen is door een goedkoper, merkloos (generiek) medicijn.
Het gaat dan vooral om maagzuurremmers, cholesterolverlagers en bloeddrukmiddelen. En een groot deel van de huisartsen kiest er elke maand wel een paar keer voor om een patiënt het merkgeneesmiddel voor te schrijven dat hij eerder in het ziekenhuis kreeg, in plaats van een goedkopere merkloze variant, soms om medische redenen maar in een derde van de gevallen ook op aandringen van de patiënt
Naar bovenWat vinden consumenten?
Wat vinden consumenten er zelf van? Meer dan tweederde van de ruim 1500 Consumentenbondpanelleden is het er mee eens dat het nodig is om generieke medicijnen voor te schrijven om de kosten van de gezondheidszorg naar beneden te brengen. Bijna driekwart van het panel vindt bovendien dat specialisten direct merkloze medicijnen moeten voorschrijven als dat mogelijk is.
In de praktijk blijkt er aan de communicatie nogal wat te schorten. Meer dan de helft van de ondervraagden bij wie een merkgeneesmiddel werd omgezet in een goedkoper, merkloos middel, merkte dat pas in de apotheek, of nog later. En hoewel vrijwel alle ondervraagde huisartsen aangeven uitleg te geven over de vervanging van medicijnen, rapporteert slechts 8% van deze consumenten dat ze door de huisarts op de hoogte zijn gebracht.
Naar bovenVertrouwen
Ongeveer een kwart van de panelleden heeft meer vertrouwen in een merkmiddel dan in een generiek. 
'Dat is meestal onterecht', stelt Liesbeth Breeveld, hoofd Voorlichting & Communicatie bij het College ter Beoordeling van Geneesmiddelen. 'Soms verschillen uiterlijk, reuk of smaak, maar dit 'andere jasje' beïnvloedt de effectiviteit niet. Het middel moet namelijk in zijn geheel, dus met hulpstoffen, bewezen gelijkwaardig zijn aan het origineel en op gelijke manier in het lichaam worden opgenomen. In zeldzame gevallen is een hulpstof relevant, bijvoorbeeld bij overgevoeligheid. Niet zomaar uit te wisselen zijn lokaal werkende middelen zoals zalven, en inhalatieproducten - bij die laatste spelen namelijk ook de apparatuur en het gebruik daarvan mee.'
Een groep waarbij niet lichtvaardig overgestapt mag worden zijn de geneesmiddelen waarvan je gemakkelijk iets te veel of iets te weinig in het bloed kunt krijgen, zoals orale bloedverdunners, epilepsiemedicijnen, kankerremmende middelen, lithium, de luchtwegverwijder theofylline en middelen voor een te traag werkende schildklier.
Meer informatie over dit onderzoek en het probleem van dure geneesmiddelen is te vinden in het september-oktobernummer van de Gezondgids.
Naar boven
