icon-menu logo_footer preds symbol-afrader symbol-bestekoop symbol-besteuittest
De beste zorgverzekering, die wil jij toch ook? |

Vergelijk en stap over

zorgicoon-45x45px

Wachttijden

Waar word je het snelst geholpen met een niet-spoedeisende kwaal? De Consumentenbond onderzocht in het voorjaar van 2015 de wachttijden van 39 algemene ziekenhuizen, 8 academische en 31 gespecialiseerde zelfstandige behandelcentra (ZBC). Waar kun je wachttijden vinden en waarom moeten patiënten soms onnodig lang wachten?
Fauve Panis
Fauve Panis

Expert Voeding & Gezondheid

Gepubliceerd op:  7 juli 2015


Onderzoek wachttijden

Wij bekeken de wachttijden van 78 instellingen voor 3 planbare ingrepen: staar-, meniscus- en rugherniaoperaties. De conclusie van het onderzoek luidt:

  • Patiënten met staar, een rughernia of pijnlijke meniscus zijn het snelst aan de beurt in een zelfstandig behandelcentrum (ZBC);
  • De gemiddelde wachttijd voor een eerste consult was tijdens ons onderzoek 1 tot 2 weken en 1 tot 3 weken voor een operatie;
  • In de meeste algemene ziekenhuizen ben je na 4 tot 7 weken aan de beurt;
  • De wachttijd loopt in de academische ziekenhuizen soms op tot een half jaar, omdat zij met name complexe gevallen behandelen;
  • Eind van het jaar lopen de wachttijden op. Veel patiënten willen graag vóór het nieuwe kalenderjaar geholpen worden, anders zijn ze opnieuw hun eigen risico kwijt;
  • In januari en februari zijn de wachttijden vaak korter. 

Wachttijden onduidelijk

Alle zorginstellingen zijn wettelijk verplicht de wachttijden te publiceren op hun site. Dit geldt voor alle zorg die valt onder de basisverzekering. Zorg die jezelf betaalt - zoals cosmetische chirurgie - valt niet onder deze verplichting. Bij een groot aantal zelfstandige behandelcentra (ZBC) ontbreken echter de wachttijden. Ook de websites van een aantal ziekenhuizen is onvolledig of de gegevens zijn verouderd. Dit mag niet. Wachttijden moeten maandelijks geactualiseerd worden.

Waar vind je wachttijden?

  • Kijk op de site van het ziekenhuis of ZBC. Er zijn 3 soorten wachttijden: voor de polikliniek, operatie en eventueel diagnostiek (als er aanvullend labonderzoek of foto's gemaakt moeten worden);
  • Staan er geen gegevens, bel dan de instelling en vraag wanneer je terecht kunt bij de polikliniek én hoe lang je moet wachten voor een operatie;
  • Op Kwaliteitsvenster kun je van 117 zorginstellingen de wachttijd én de geleverde kwaliteit bekijken.

Treeknorm

Patiënten mogen niet oneindig wachten op een behandeling. In de treeknorm is vastgelegd hoe snel patiënten geholpen moeten worden. Voor een eerste afspraak op de polikliniek is dat binnen 4 weken en voor een operatie 7 weken. Helaas overtreedt een flink aantal ziekenhuizen deze norm. In de provincie Groningen is bijvoorbeeld een groot tekort aan oogartsen. Hierdoor wachten patiënten met staar soms tot een half jaar.

Wachtlijstbemiddeling

Moet je té lang wachten, bel dan je zorgverzekeraar voor wachtlijstbemiddeling. De zorgverzekeraar heeft een zorgplicht en moet een instelling in de buurt zoeken waar je sneller terecht kunt. Slechts 3% van alle wachtende patiënten gebruikt deze optie. De Nederlandse Zorgautoriteit (NZa) maakt zich zorgen over de oplopende wachttijden en het beperkte gebruik van wachtlijstbemiddeling. Daarom stelt de toezichthouder 3 maatregelen voor:

  1. Zorgverzekeraars moeten verplicht hun verzekerden inlichten over de treeknormen en uitzoeken waarom patiënten zo weinig gebruik maken van wachtlijstbemiddeling;
  2. Alle ziekenhuizen moeten wachtende patiënten beter informeren over alternatieve behandelmogelijkheden;
  3. De registratie van wachttijden moet uniformer, zodat de gegevens onderling beter te vergelijken zijn. 

Gerenommeerde arts of instelling

Wachttijden kunnen ook extra lang zijn, omdat de zorginstelling of arts goed staat aangeschreven. Bij de gerenommeerde Sint Maartenskliniek - gespecialiseerd in knieën en ruggen - is de wachtlijst uitzonderlijk lang. Je moet maanden geduld hebben. Wie behandeld wilt worden door kniespecialist Marcel Driessen, bekend vanwege de knieoperatie van Prinses Beatrix - moeten ook maanden wachten. Maar daar kies je er zélf voor.

Omzetplafond

Er bestaan ook 'onzichtbare' wachttijden. Ieder jaar kopen zorgverzekeraars een maximum aantal behandelingen in per ziekenhuis of ZBC. Wanneer dit maximum is bereikt, worden de operaties niet meer vergoed door de zorgverzekeraar. Dit heet een omzetplafond. De patiënt moet wachten tot volgend jaar als er weer nieuw budget is of uitwijken naar een andere kliniek waar het maximum aantal ingrepen nog niet is bereikt. Deze omzetplafonds veroorzaken onnodige wachttijden, die kunnen oplopen van een paar weken tot maanden. Instellingen moeten het aantal operaties per verzekeraar evenredig over het hele jaar uitsmeren, anders is het geld in de zomer al op. Door deze manier van budgetteren wachten patiënten onnodig. Minister Schippers heeft inmiddels kritische Kamervragen over omzetplafonds (pdf) beantwoord.

Wat vindt de Consumentenbond?

De Consumentenbond vindt dat omzetplafonds de zorgverzekering onnodig ingewikkelder maakt. De consument trekt wederom aan het kortste eind. De Consumentenbond vindt het onacceptabel dat onbekende of onduidelijke gevolgen van afspraken tussen zorgverzekeraar en zorgaanbieder jouw recht op zorg gedurende het polisjaar beperken. Bij de keuze van een zorgverzekeraar moet klip en klaar zijn waar je recht op hebt en dat moet de verzekeraar ook waarmaken.'

Lees ook

Nieuw & interessant

  • ziekenhuis-keurmerken-ster
    6 okt.

    Keurmerken ziekenhuizen gekeurd

    Bij sommige ziekenhuizen vliegen de vinkjes en pluimen je om de oren. Maar bieden zulke keurmerken eigenlijk waardevolle keuze-informatie voor de patiënt? Niet altijd, blijkt uit onderzoek van de Consumentenbond.
  • glurende websites nieuwsbericht
    Nieuws  |  14 sep.

    Hardleerse gezondheidssites blijven privacy schenden

    Veel gezondheidswebsites plaatsen nog steeds commerciële cookies zonder toestemming van de bezoekers. Dit blijkt uit een herhaalonderzoek van de Consumentenbond naar websites die informatie bieden over ziektes en verslavingen.
  • privacy op het internet man cafe
    13 jul.

    Privacy online zelftests

    Gerenommeerde bedrijven bieden medische zelftests aan via internet. Handig! Totdat je ontdekt dat je gegevens op straat liggen, omdat de beveiliging van deze websites niet in orde is.
  • de beste behandling

    Boek: De beste behandeling

    Zelf meebeslissen als je ziek bent? Over bijvoorbeeld therapie en medicijnen? In het boek 'De beste behandeling' staat informatie over 41 chronische ziektes. Van migraine en dementie tot kanker en diabetes.