icon-menu logo_footer preds symbol-afrader symbol-bestekoop symbol-besteuittest

Houten speelgoed kopen

Houten speelgoed lijkt misschien verantwoord, maar het kan giftige stoffen bevatten. Waar zit het gevaar en waar kun je op letten als je houten speelgoed koopt? Helaas kun je aan een stuk speelgoed niet zien en meestal ook niet ruiken of het schadelijke stoffen bevat. Kinderen ademen de stoffen in en nemen ze via de mond en de huid op terwijl ze aan het speelgoed likken, knabbelen of het alleen maar oppakken.

Lauri Ten Grotenhuis

Lauri Ten Grotenhuis , Expert Woning & Huishouden Bijgewerkt op:21 september 2018

houten speelgoed

Schadelijke stoffen in de lak

De kwalijke stoffen zitten vaak in de lak van houten speelgoed. Denk bijvoorbeeld aan chryseen, een kankerverwekkende polycyclische aromatische koolwaterstof (pak).

Ook wordt er weleens benzidine aangetroffen, een bestanddeel van verfstof. Schadelijke stoffen kunnen ook in losse onderdelen als trektouwtjes en snorharen zitten.

Onderzoek naar houten speelgoed

In de periode december 2016 tot februari 2017 onderzocht de Nederlandse Voedsel- en Warenautoriteit (NVWA) 55 soorten houten geverfd speelgoed op 18 zware metalen (aluminium, antimoon, arseen, barium, boor, cadmium, chroom III, chroom VI, kobalt, koper, lood, mangaan, kwik, nikkel, seleen, strontium, tin en zink; chroom VI is alleen onderzocht als er chroom III werd aangetoond.)

De NVWA keek ook of het etiket voorzien was van naam- en adresgegevens en de CE-markering. Bij 4 producten misten de CE-markering en een adres.

Het onderzoek richtte zich op geverfd houten speelgoed bestemd voor kinderen tot 2 jaar om mee te bouwen of te sorteren. Bijna alle aangeboden merken op de Nederlanse consumentenmarkt zijn onderzocht.

Goed nieuws: de NVWA trof in geen van de 55 soorten speelgoed een overschrijding van zware metalen aan. Bekijk de lijst met houten speelgoed zonder veiligheidsrisico.

Duits onderzoek

Onze Duitse collega’s (Stiftung Warentest) onderzochten in 2013 houten speelgoed. Zij vonden destijds wel verschillende producten met problemen. Veel schadelijk speelgoed uit die test bleek uit China te komen.

Maar ook ‘Made in Germany’ biedt geen garantie voor veilig speelgoed, constateerden ze. Zo vonden ze organotinverbindingen in een loopstok en ook aardig wat lood. Pas na jaren zie je de schadelijke uitwerking van de kwalijke stoffen die tijdens het onderzoek in het lab gevonden werden.

Schadelijke stoffen in lak

Lakken bevatten vaak meerdere gevaarlijke stoffen tegelijkertijd. Zo werd tijdens hetzelfde onderzoek in een houten trein naast polycyclische aromatische koolwaterstoffen (pak’s) ook flink wat van het milieugiftige NPEO (nonylfenolethoxylaat) gevonden. Ook in de lak van een spoorbaan vonden ze hogere hoeveelheden naftaleen en chemische organotinverbindingen.

Sommige van die organotinverbindingen kunnen, eenmaal in het lichaam, de vruchtbaarheid en het immuunsysteem schaden.

Kunststof speelgoed

Ook met kunststof speelgoed loop je het risico op giftige stoffen. Maar juist omdat veel ouders denken met houten speelgoed goed bezig te zijn, is het belangrijk om die risico’s te kennen.

CE-markering

De Europese CE-markering die op alle geteste houten speeltjes staat, geeft niet veel houvast. Daarmee garanderen producenten alleen maar dat ze zich aan de wettelijke richtlijnen van de Europese Unie houden. Het betekent niet dat het product uitgebreid is gecontroleerd, dus het zegt weinig over de veiligheid ervan.

Er wordt op dit gebied wel gewerkt aan een betere bescherming van kinderen. Sinds 2013 gelden de nieuwe chemische eisen van de EU-Speelgoedrichtlijn, met nieuwe grenswaarden.

Tips om veilig houten speelgoed te kopen

  • Schud, trek, wrijf en snuffel aan het speelgoed. Laten delen of kleuren los of ruikt het onaangenaam, dan kun je het beter laten liggen. Let ook op scherpe hoeken en kanten
  • Koop liever ongelakt, massief hout. Schadelijke stoffen zitten vaak in de lak. Triplex en spaanplaat kunnen bovendien schadelijke bindmiddelen bevatten
  • Neem de aanwijzingen op de verpakking serieus. Ze lijken misschien vergezocht, maar de producent baseert zijn waarschuwingen meestal op ware gebeurtenissen. Neem ook de leeftijdscategorie ter harte.
  • De Europese Commissie informeert consumenten met haar waarschuwingssysteem Rapex over schadelijke producten binnen de EU. Check voor aankoop of een nieuw speeltje op de waarschuwingslijst staat
  • Kies speelgoed met een extra testkeurmerk. De CE-markering alleen zegt weinig over de veiligheid van het speelgoed. Kijk liever naar echte keurmerken, zoals het Duitse GS-keurmerk, TÜV-Rheinland of de Britse standaard BS
  • Koop alleen speelgoed waar een adres op de staat van de fabrikant zodat je bij problemen een aanspreekpunt hebt en weet wie er geïnformeerd moet worden.
  • Speelgoed kopen bij buitenlandse webwinkels lijkt misschien een goed idee, maar realiseer je dat in het buitenland niet altijd dezelfde veiligheidsregels gelden.

Lees ook:

De beste en veiligste producten voor je kind

Meer tips?
Volg ons op Facebook of lees ons advies over (producten voor) baby's en kinderen. Schrijf je in voor Mama telt af!, Papa telt af! of Je baby's eerste jaar. Dan ontvang je maandelijks in je mailbox praktische tips voor de zwangerschap of als de baby is geboren. 

bad badderen schuim sop zeepsop spelen douche badkamer kind peuter

Nieuw & interessant

  • waterfluitjes-waarschuwing
    Nieuws  |  5 dec.

    Waarschuwing: Waterfluitjes Primark

    Winkelketen Primark roept waterfluitjes (water flutes) terug. De fluitjes kunnen een volume produceren dat boven de geldende geluidslimieten ligt. Dit kan leiden tot gezondheidsrisico’s. De fluitjes zijn verkocht van 11 februari 2017 tot en met 20 augustus 2018.
  • houtkraam-trekdieren-hond-eend-kat-WAARSCHUWING-1200x800
    Nieuws  |  3 dec.

    Veiligheidswaarschuwing: Trekdier hond, eend en kat van De Houtkraam

    De Houtkraam roept Trekdier hond, eend en kat terug. Het touwtje van de trekdieren is te lang waardoor er voor kleine kinderen verstikkingsgevaar is.
  • playwood-redschoolbus-WAARSCHUWING-1200x800
    Nieuws  |  3 dec.

    Veiligheidswaarschuwing: Rode schoolbus van Playwood

    Als dit speelgoed valt kunnen er onderdelen losraken. Ook zijn de poppetjes te klein, waardoor er verstikkingsgevaar ontstaat voor jonge kinderen.
  • 3-slimes-afrader
    Test  |  30 nov.

    Slijm niet altijd veilig

    We hebben 10 slijm-producten getest die in Nederland verkrijgbaar zijn en vonden bij 3 producten een te hoog gehalte aan boor (borium).