icon-menu logo_footer preds symbol-afrader symbol-bestekoop symbol-besteuittest
Genomineerd voor Website van het Jaar |

Wij gaan ervoor. Jij ook? Stem meteen

website van het jaar 2017

BEM-clausule

Met een BEM-clausule of schenking onder bewind zet je als het ware een hek om het (spaar)geld van kinderen of kleinkinderen.
Rien Meijer
Rien Meijer

Expert Geld & Verzekering


Een BEM-clausule (BEM staat voor Belegging Erfenis en andere gelden Minderjarigen) zorgt ervoor dat een minderjarige niet aan het geld op zijn rekening kan komen. Ook de ouders mogen geen geld opnemen van de rekening, tenzij met toestemming van de kantonrechter, bijvoorbeeld om een dure medische behandeling van een kind te kunnen betalen. Zodra het kind 18 jaar wordt, vervalt de clausule.

Een BEM-clausule kan worden gevestigd op een (kinder)spaarrekening of deposito van Allianz, Van Lanschot, Rabobank, Regiobank en SNS Bank. Bij ABN Amro kan dit alleen op een Vermogens Spaarrekening of een deposito, bij ING uitsluitend op een Groei Groter Rekening. Die laatste kan enkel worden geopend als de ouders in het bezit zijn van een ING-betaalrekening. Geen van de genoemde banken brengt extra kosten in rekening.

Beschikking van kantonrechter

Bij de meeste banken dient wel een beschikking van de kantonrechter aan zo’n verzoek ten grondslag te liggen. Hierom kan schriftelijk worden verzocht bij de kantonrechter in de buurt. Alleen bij Van Lanschot is het ‘in theorie’ ook mogelijk een BEM-clausule te plaatsen zónder kantonrechterverklaring.

Soms is een rekening met BEM-clausule verplicht. Bijvoorbeeld als een kind een schadevergoeding van een verzekeringsmaatschappij ontvangt. De verzekeraar zorgt er op die manier voor dat niemand zomaar bij het geld kan vóór het kind 18 is. Maar ouders kunnen ook uit eigen beweging kiezen voor een rekening met BEM-clausule, om een flinke erfenis of schenking te beschermen. Of om te voorkomen dat geld dat zij voor hun kind(eren) sparen al vóór de 18de verjaardag wordt uitgegeven.

Uitkering onder druk

Voor grootouders geldt in grote lijnen hetzelfde, zij het dat bij het openen van een spaarrekening op naam van een kleinkind altijd ten minste één van de ouders of wettelijk vertegenwoordigers mee moet tekenen. Voor hen kunnen er dan ook flink wat gevolgen zijn. Het spaargeld – met of zonder BEM-clausule – valt namelijk onder het belastbaar vermogen voor de vermogensrendementsheffing. Er moet dus gewoon 1,2% belasting over worden betaald, zodra het totale vermogen boven de heffingsvrije grens van €24.437 (2016) uitkomt. Voor fiscale partners is die grens €48.874.

Daar staat tegenover dat de rente van een rekening met BEM-clausule wél tussentijds mag worden opgenomen en op grond van het ‘ouderlijk vruchtgebruik’ wettelijk toekomt aan de ouders of vertegenwoordigers. Tegoeden op een rekening met BEM-clausule tellen niet mee bij de vermogenstoetsen voor toeslagen. Dit houdt in dat het spaargeld niet van invloed is op de hoogte van enkele toeslagen, zoals de huur- of zorgtoeslag. Een BEM-clausule kan er dus voor zorgen dat ouders recht hebben op een toeslag die ze zonder de clausule niet zouden krijgen, of dat de toeslag hierdoor hoger uitvalt.

Schenken onder bewind

Ouders of grootouders die de controle willen houden over hun schenking of erfenis, hebben eigenlijk meer aan schenken of nalaten onder bewind. Hierbij wordt het vermogen van de begunstigde (de rekeninghouder) beheerd. De voorwaarden van het bewind worden in een akte of in het testament vastgelegd. Nalaten is fiscaal gezien soms gunstiger dan schenken, omdat bij nalaten een vrijstelling geldt van €20.148 (2016) en bij schenken een vrijstelling van €2122 per jaar.

De rekeninghouder kan, net als met een BEM-clausule, niet tussentijds aan het geld komen. Twee belangrijke verschillen zijn dat de bewindvoerder wel zelfstandig, zonder goedkeuring van de kantonrechter, geld kan opnemen van de spaarrekening en dat de bewindvoering niet hoeft te eindigen als de rekeninghouder 18 jaar wordt. Het beheer kan ook doorlopen tot bijvoorbeeld 23 jaar of zelfs langer.

Vermogende klanten

De banken die schenken onder bewind actief aanbieden, mikken daarmee vooral op het meer vermogende deel van hun klantenkring. Bij Van Lanschot kan het instellen van bewind bij alle spaarproducten via een notariële akte (die al snel een paar honderd euro kost), maar in bepaalde situaties ook met een gratis onderhandse akte van de bank zelf.

Rabobank biedt de bewindoptie standaard aan bij het GeneratieSparen Plus, alleen af te sluiten door klanten van private banking. De Royaal Rekening van ABN Amro, die ook deze optie heeft, kan daarentegen door iedereen worden afgesloten die vooraf zelf wil bepalen wanneer de ontvanger over het gespaarde geld mag beschikken. De bijbehorende onderhandse akte van schenking en bewind zijn ook bij de Rabobank en ABN Amro gratis.

Test spaarrekeningen