icon-menu logo_footer preds symbol-afrader symbol-bestekoop symbol-besteuittest
Bespaar met het Energiecollectief |

Bekijk het aanbod.

Energiecollectief icon

Marktwerking in de zorg

Is de zorg onbetaalbaar geworden door het nieuwe zorgstelsel? 10 jaar geleden namen we afscheid van het ziekenfonds en is de marktwerking in de zorg in gang gezet. De Consumentenbond onderzocht wat daarvan de gevolgen zijn.
Sandra Mul
Sandra Mul

Expert Geld & Verzekering

Gepubliceerd op:  2 september 2015

marktwerking

Consumenten zijn tegenwoordig een groter deel van hun huishoudbudget kwijt aan zorgkosten dan vóór de invoering van het nieuwe zorgstelsel in 2006. De zorgpremie is gestegen en we moeten meer kosten (deels) zelf betalen door de invoering van eigen risico en eigen bijdragen.

Zorgkosten vergeleken

Een ziekenfondsverzekerde was in 1998 (omgerekend) €533 aan premies en eigen bijdragen kwijt. In 2015 was dat €1449. De ontwikkeling van de koopkracht was lang niet voldoende om deze stijging te compenseren. Ter compensatie van de hoge zorgpremie krijgen 6 op de 10 Nederlanders wel een zorgtoeslag.

Hoeveel betaalt consument voor zorg

Naast zorgverzekeringspremie, eigen risico en eigen bijdragen betalen Nederlanders ook voor zorg via belastingen en Wlz-premie. De totale zorgkosten per hoofd van de bevolking bedragen daardoor in 2014 €5630. In 1998 was dat nog €2566. Als je een inflactiecorrectie toepast is het nog altijd een stijging van 56%.

De totale kosten voor zorg in Nederland zijn tussen 1998 en 2014 gestegen van 10,4% naar 14,5%.

Uitgaven aan zorg

Moeite met zorgpremie betalen

Steeds meer mensen hebben moeite om de eigen zorgbijdragen op te brengen. In 2010 ging het om 268.000 verzekerden. Begin 2015 waren dat 330.000. Daarvan betaalt 1 op de 3 helemaal geen premie meer. De gezamelijke premieschuld is opgelopen tot €1 miljard en stijgt iedere maand met €20 miljoen. 

Veranderingen binnen verzekerd pakket

Bijna de gehele looptijd van het ziekenfonds zaten fysiotherapie en tandartskosten in het verzekerde pakket. Binnen het nieuwe stelsel moet je je hiervoor aanvullend verzekeren of zelf de rekening betalen.

Daar staat tegenover dat nieuwe innovatieve technologieën en behandelingen juist zijn toegevoegd aan het vergoedingenpakket. Maar deze behandelingen, bijvoorbeeld voor de bestrijding van kanker, die bestemd zijn voor een kleinere groep patiënten, drukken ook zwaar op de zorgbegroting. 

Terug naar het ziekenfonds?

Terugkeer naar het ziekenfonds is niet automatisch een oplossing om de stijgende zorgkosten te beteugelen. Gezondheidseconoom Wim Groot stelt daarover dat het stijgen of dalen van zorguitgaven in een land niet zozeer met het type zorgstelsel te maken heeft, als wel met veranderde omstandigheden. Denk bijvoorbeeld aan de nieuwe technologieën en stijgende salarissen. Daarbij komt nog dat een terugkeer naar het ziekenfonds ook honderden miljoenen euro's zal kosten.

Wat hebben we onderzocht?

In ons onderzoek vergeleken we de betaalbaarheid van zorgverzekeringskosten in het ziekenfondstijdperk met die van het huidige stelsel. We namen daarbij de volgende aspecten mee:

  • Premiehoogte
  • Inkomensontwikkeling
  • Koopkracht
  • Economische groei
  • Inflatie
  • Omvang van het basispakket
  • Betalingsachterstanden
  • Collectieve verzekeringen

De aanvullende verzekeringen en niet-verplichte particuliere zorgverzekering, die tot 2006 bestond, zijn buiten beschouwing gebleven.

Lees ook:

Kies de beste zorgverzekering