icon-menu logo_footer preds symbol-afrader symbol-bestekoop symbol-besteuittest

Het consultatiebureau

Vanaf de eerste maand volgt het consultatiebureau de ontwikkeling van je kind. Hoe verlopen de bezoeken en wat kunnen de medewerkers nog meer voor je betekenen?

Frouke Tamsma

Frouke Tamsma , Expert Voeding & Gezondheid Bijgewerkt op:19 april 2018

consultatie

De eerste onderzoeken

Het eerste contact met het consultatiebureau volgt vaak een paar dagen na de geboorte. Een medewerker van het bureau belt dan voor een afspraak voor de hielprik en de gehoortest. Maar soms wordt dit ook gedaan door de verloskundige.

Hielprik

Bij de hielprik worden een paar druppels bloed bij je baby afgenomen. Die worden in een laboratorium gecontroleerd op 21 zeldzame ziektes. Hoor je er binnen 4 weken niks meer over? Dan is de uitslag van de screening negatief: er zijn geen afwijkingen gevonden. Je komt daarna automatisch in het oproepsysteem van het consultatiebureau terecht.

Gehoortest

De gehoortest duurt een paar minuten en wordt per oor uitgevoerd met een paar zachte dopjes. Is niet meteen met zekerheid te zeggen of je baby goed hoort? Dan volgt een week later een tweede test. Dat er zo vroeg zekerheid over het gehoor moet zijn, komt omdat de taalontwikkeling van kinderen al met 8 weken begint. Vanaf dat moment beginnen ze al geluiden waar te nemen en na te doen.

Hoe vaak ga je op controle?

Na een maand ga je voor het eerst op bezoek bij het consultatiebureau. De controles verlopen daarna volgens een vast stramien. Elke keer wordt je kind gemeten en gewogen om te zien hoe de groei verloopt. Daarvoor moet je je baby uitkleden. Het is handig om een handdoek of omslagdoek mee te nemen voor op het (intensief gebruikte) aankleedkussen. Na het wegen kun je je baby er lekker warm in houden.

Daarna volgt onderzoek door de ene keer een jeugdarts en de andere keer een jeugdverpleegkundige. Zij controleren of de fysieke ontwikkeling van je kind goed verloopt: kan hij al omrollen en zitten? Hoe zijn na een tijdje de grijpreflexen?

Ook wordt naar het grotere plaatje gekeken: hoe gaat het thuis? Zijn de ouders bijvoorbeeld al gewend aan hun nieuwe rol? Het eerste jaar zijn de afspraken grofweg maandelijks. Daarna gaat de frequentie omlaag: van 2 keer per jaar in het tweede levensjaar naar jaarlijks tot de vierde verjaardag.

Het vaccinatieprogramma

Een belangrijk onderdeel van de bezoeken aan het consultatiebureau vormen de inentingen volgens het Rijksvaccinatieprogramma. De eerste daarvan krijgt je baby met 2 maanden. Het zijn de eerste injecties tegen difterie, kinkhoest, tetanus, polio (DKTP) en hepatitis B. In de 9 maanden die volgen, krijgt de baby nog 3 keer prikken tegen deze gevreesde infectieziekten. Na het eerste jaar krijgen kinderen nog een enkele keer een oproep voor vaccinaties. Lees meer over vaccinaties bij je kind.

Is het consultatiebureau verplicht?

Nee. Er gaat geen seintje naar instanties als Jeugdzorg wanneer je besluit geen gebruik te maken van de diensten van het consultatiebureau. Het is wel goed je te realiseren dat je daarmee de controles van professionals zou missen. Zij zijn getraind op het zo vroeg mogelijk signaleren van ontwikkelingsstoornissen. Ga je wel, maar ben je het niet eens met de bevindingen van het consultatiebureau? Het staat je vrij hun advies naast je neer te leggen.

Meer vragen over je kind

Het consultatiebureau is er niet alleen voor de fysieke ontwikkeling van je kind. Je kunt er ook terecht met allerlei vragen over je kind en de verzorging. Bijvoorbeeld over (borst)voeding. Drinkt mijn kind wel genoeg? Welk eerste hapje kan ik het best geven? Maar ook vragen over (door)slapen kun je bij het consultatiebureau stellen. Als je kind wat groter wordt, kunnen de medewerkers helpen bij opvoedkundige dilemma’s.

Het voordeel van het consultatiebureau is dat de voorziening laagdrempelig en gratis is. Voor vragen is er meestal ook een telefonisch spreekuur waar je buiten de afspraken om terechtkunt. De ervaringen met het consultatiebureau zijn trouwens niet altijd positief. Sommige ouders ervaren te veel bemoeienis of te weinig kennis.

Wat gebeurt er met de gegevens?

De informatie die het consultatiebureau over je kind verzamelt, wordt genoteerd in de GroeiGids die je als ouder ontvangt. De gegevens komen ook terecht in een digitaal kinddossier. De regionale Jeugdgezondheidszorg houdt zo de gezondheid en ontwikkeling van je kind bij.

Het dossier is alleen in te zien door medewerkers van de regionale Jeugdgezondheidszorg. Andere hulpverleners en artsen mogen het alleen met instemming van de ouders bekijken. 

Zelf het kinddossier inzien

Als ouder heb je recht op inzage in het volledige kinddossier, én recht op een kopie. Net als bij een medisch dossier. Tot je kind 12 jaar is; vanaf die leeftijd heb je eerst toestemming van je kind nodig. Vanaf het 16e levensjaar ligt het inzagerecht alleen bij het kind.

Vanaf de 18e verjaardag wordt het kinddossier nog 15 jaar bewaard. Uiteindelijk worden de gegevens vernietigd. Een kopie of inzage vraag je aan bij de zorgverlener. Inzage is altijd gratis, voor een kopie mag de zorgverlener een klein bedrag vragen.

Steeds meer consultatiebureaus werken met een online ouderportaal: een afgeschermd deel van de website waarop je met een inlogcode gemakkelijk je eigen gegevens kunt inzien. Hier vind je meestal niet het volledige dossier. Ouderportalen laten bijvoorbeeld alleen informatie zien over groei en ontwikkeling en bieden de mogelijkheid om online afspraken te maken. 

Opvragen kan lastig zijn

Uit onderzoek blijkt dat kinddossiers vaak lastig op te vragen zijn. Consumenten die het kinddossier niet ontvangen, kunnen een klacht indienen. Dit doe je in beginsel bij de betreffende zorgverlener. Kom je er samen niet uit, dan kun je naar de Geschillencommissie Zorg stappen.

De 5 Jeugdgezondheidszorgorganisaties (ActiZ-Jeugd, AJN, NCJ, V&VN en GGD GHOR Nederland) laten in een reactie weten het jammer te vinden dat dossiers niet altijd binnen de gestelde termijn aan de ouders zijn aangeleverd. Een verzoek van ouders hoort zo snel mogelijk te worden afgehandeld. Lees de volledige reactie van de JGZ-organisaties.

Lees ook:

Meer tips voor je baby?

Artikelen binnen Zwanger

Alle artikelen

Nieuw & interessant