icon-menu logo_footer preds symbol-afrader symbol-bestekoop symbol-besteuittest

Elektrische auto’s en het milieu: hoe zit het nu echt?

Nieuws
|
Update: 13 mei - De verschillen tussen een elektrische en een traditionele auto zijn over hun gehele levensloop niet zo groot als verwacht. Dat blijkt uit onderzoek van Green NCAP.
Ronald Vroman

Ronald Vroman , Expert Auto, Fiets & Reizen Gepubliceerd op: 21 april 2022

Auto laadpaal

Update 13 mei 2022

Bij nadere analyse van de LCA publicatie bleek een fout in de berekeningen te zitten. Hierdoor werd met name de uitstoot van broeikasgassen tijdens de productie van auto’s overschat. Gevolg is dat de totale emissie van broeikasgassen gedurende de levenscyclus van plug-in hybrides, brandstofcelauto’s en vooral  puur elektrische auto’s te hoog uitvielen. Hierdoor zag het plaatje er minder goed uit.

Dat is nu hersteld. De meeste van de bredere conclusies van de oorspronkelijke analyse blijven staan. Maar de voordelen, in de meeste gevallen van elektrische auto’s ten opzichte van auto's met verbrandingsmotor, zijn nu duidelijker. Het potentieel van elektrische auto’s  ligt in schone productie (geldt overigens voor alle auto's) en ‘groen’ opladen.

Voor meer informatie bericht op GreenNCAP.com.

Voor meer gedetailleerde technische uitleg zie “Expert Notification”, gepubliceerd door JOANNEUM RESEARCH.

Oorspronkelijk bericht

Natuurlijk stoten elektrische auto’s geen uitlaatgas uit, en ‘dus’ zijn ze veel milieuvriendelijker dan auto’s met verbrandingsmotor, was vaak de redenering. Helaas klopt de ‘dus’ in de vorige zin niet, blijkt uit het onderzoek van Green NCAP. Want over de gehele levensloop van beide soorten auto zijn de verschillen niet zo groot zijn als verwacht.

Al enige jaren publiceren we op onze site de uitstoot- en verbruikscijfers van auto’s vanuit Green NCAP. Deze organisatie is – net als de zusterorganisatie Euro NCAP die auto’s beoordeelt op veiligheid – gelinkt met de Consumentenbond. Voor dit onderzoek zijn de reguliere uitstoot- en verbruikscijfers samengevoegd met schattingen van de uitstoot in een zogenoemde Life Cycle Assessment (LCA). In deze levenscyclusanalyse wordt de bijdrage aan het broeikaseffect ‘van wieg tot graf’ voorspeld.

De algemene conclusie is best verrassend. De (indirecte) uitstoot van broeikasgassen door elektrische auto’s is (veel) groter dan vaak wordt gedacht. Dit geldt met name – maar niet alleen - voor grote, zware elektrische auto’s. Het plaatje wordt een stuk gunstiger als er meer met groene elektriciteit wordt opgeladen.

De schattingen zijn nog niet nauwkeurig genoeg om individuele auto’s te beoordelen, maar leveren toch verrassende inzichten op.

Let op. Onderstaande conclusies zijn achterhaald. Lees ook de update boven aan dit bericht.

1. Aandrijving

Als we auto’s vergelijken die in grootte en carrosserievorm gelijk zijn, valt op dat die met een elektromotor weliswaar geen broeikasgassen uitstoten tijdens het rijden, maar dat dat wel gebeurt bij de productie ervan én bij de productie van elektriciteit. Dat kan behoorlijk oplopen en in de buurt komen van sommige conventionele auto’s. Dat de elektrische auto’s onder de streep toch betere resultaten laten zien, komt mede doordat elektrische componenten goed te recyclen zijn. Bij de productie van fossiele brandstoffen komen weinig broeikasgassen vrij, de uitstoot vindt vooral in de gebruiksfase plaats. Daarbij doen dieselmotoren het wat beter dan benzinemotoren op dit punt.

2. Gewicht

Hoe zwaarder een auto, des meer energie het kost hem in beweging te brengen. Wanneer we zware auto’s met lichtere vergelijken, blijken de ‘footprints’ van zowel de elektrische als conventionele zware auto’s groter te zijn dan beide lichtere varianten: dus de 2150 kg zware elektrische auto is ongunstiger dan het 1180 kg wegende dieseltje…
Leuk weetje: de elektrische Fiat 500 (1310 kg) stoot indirect over zijn hele levensduur 24 keer zijn eigen gewicht aan broeikasgassen uit!

3. Gebruik

De uitstoot van broeikasgassen kan flink verschillen tussen de gunstige en ongunstigste gebruiksomstandigheden, denk aan lage buitentemperaturen en rijstijl. Zo kan het energiegebruik van een elektrische auto bij -7 graden Celcius dubbel zo hoog zijn als in het beste geval. Bij een dieselauto is dat verschil veel kleiner. Bij plug-in hybride auto’s speelt ook de laadtoestand van de accu mee. Zo neemt de uitstoot dramatisch toe als bij lage temperatuur met een lege accu wordt gereden in vergelijking met goed accugebruik bij hogere buitentemperaturen.

4. Primaire energie

Naast de uitstoot van broeikasgassen is van belang hoeveel ‘primaire energie’ nodig is om een auto te produceren en te laten rijden. Primaire energie omvat onder meer kolen, olie, aardgas, waterkracht, wind, afval, zonne- en kernenergie. Dan blijkt niet alleen dat (voorspelbaar) een grote elektrische auto gedurende zijn leven veel meer energie nodig heeft dan een kleine, maar ook dat elektrische auto’s in het algemeen een vergelijkbare of zelfs grotere energiebehoefte hebben dan soortgelijke auto’s met een verbrandingsmotor.

5. Elektriciteitsmix

Voor de footprint van elektrische auto’s is van belang wat de bron van de elektriciteit is die in de accu gaat. In deze studie wordt uitgegaan van het Europees gemiddelde van de 27 EU-lidstaten en het Verenigd Koninkrijk. Tussen die landen bestaan aanzienlijke verschillen. Elektriciteit in Polen wordt bijvoorbeeld nog veelal met kolen geproduceerd, terwijl in Zweden het aandeel hernieuwbare (‘groene’) energie groot is. In de gebruiksfase van een gangbare elektrische middenklasse auto vertaalt zich dat naar een gunstig plaatje in Zweden, terwijl in Polen diezelfde auto het vaak aflegt tegen conventionele auto’s.

Toch heeft de elektrische auto, bij gebruik van de gemiddelde Europese elektriciteitsmix, een zeker broeikasgasvoordeel ten opzichte van concurrenten met verschillende typen aandrijflijnen. En hoe groener de Europese mix wordt, des te groter dat voordeel wordt.

Achtergrondinformatie

In dit onderzoek is uitgegaan van een levensduur van 16 jaar en 240.000 kilometer. Voor elektriciteitsproductie wordt het Europees gemiddelde aangehouden, waarbij rekening wordt gehouden met een toenemend aandeel ‘groene’ elektriciteit in de komende jaren. De LCA is beperkt tot broeikasgassen en laat vervuilende uitstoot die de luchtkwaliteit beïnvloedt - denk aan stikstofoxiden en fijnstof - vooralsnog buiten beschouwing. Ook de vervuiling van water of bodem is nog niet meegenomen in de beoordeling. Joanneum Research (Oostenrijk) ontwikkelde de methodologie.

Lees verder