icon-menu logo_footer preds symbol-afrader symbol-bestekoop symbol-besteuittest

Vitamines voor baby's: 10 vragen

De allereerste maanden is borst- of flesvoeding de belangrijkste voeding voor je kind. Daarnaast zijn vitamine D- en vitamine K-druppels onmisbaar. Van die vitamines heeft je baby meer nodig dan in de melk zit.

Ineke Smit

Ineke Smit , Expert Baby & Kind Bijgewerkt op:26 maart 2019

Vitamines voor baby's

Heeft mijn baby extra vitamines nodig als ik borstvoeding geef?

Ja, als je borstvoeding geeft heeft je baby 2 vitamines extra nodig: 150 microgram vitamine K en 10 microgram vitamine D per dag. Later worden Vitamine K door de darmen aangemaakt, maar de darmen van een pasgeboren baby kunnen dit nog niet. Bovendien hebben ze als ze geboren worden, ook nog geen voorraadje vitamine K, die geeft de moeder namelijk niet door via de placenta. Vitamine D heeft je baby al vanaf de geboorte nodig, tot zijn vierde verjaardag. Heeft je kind een donkere huid, of komt het weinig buiten, dan is het slikken van extra vitamine D langer nodig.

Met vitamine K start je pas als je baby 8 dagen oud is. Baby's krijgen namelijk direct na de geboorte vitamine K van de verloskundige. Dat is voldoende voor de eerste week. Na 12 weken kun je stoppen met vitamine K. De darmen van je kindje kunnen dan zelf vitamine K maken.

Update 11 april 2017: het kan zijn dat in de toekomst de druppels overbodig worden en baby's die borstvoeding krijgen een injectie met een hoge dosis vitamine K krijgen. Dat zou de druppels overbodig maken. Dit heeft de Gezondheidsraad aan de minister geadviseerd. Als de minister het advies overneemt, dan pas veranderen de adviezen. Voorlopig moet je nog gewoon vitamine K-druppeltjes geven.

Heeft mijn baby extra vitamines nodig als ik flesvoeding geef?

Nee en ja. In flesvoeding zit al voldoende vitamine K. Als je baby minimaal 500 milliliter flesvoeding krijgt, heeft hij geen extra vitamine K nodig, maar wel extra vitamine D. Alle kinderen hebben vitamine D nodig tot ze 4 jaar zijn, ongeacht het type voeding. Flesvoeding bevat al vitamine D, maar maak je geen zorge dat je baby te veel (meer dan 25 microgram per dag) vitamine D binnenkrijgt. Het RIVM (Rijksinstituut voor Volksgezondheid en Milieu) heeft berekend dat die kans nihil is.

Heeft mijn baby extra vitamines nodig als hij borstvoeding én flesvoeding krijgt?

Ja, sowieso vitamine D. Drinkt je baby minder dan 500 milliliter flesvoeding per dag? Dan heeft hij tot de 12e week ook extra vitamine K uit druppels nodig. Dan kun je erop vertrouwen dat je kind voldoende vitamines binnenkrijgt.

Wat is het risico van een tekort aan vitamine D en K?

Vitamine D is nodig voor gezonde botten. Kinderen tot 4 jaar lopen een groter risico op een tekort aan vitamine D. Dat kan leiden tot de zeldzame botziekte rachitis (de Engelse ziekte). Om dit te voorkomen moeten alle kinderen extra vitamine D slikken.
Vitamine K is belangrijk voor een goede bloedstolling. Een tekort kan namelijk bloedingen geven. Omdat de darmen van een pasgeboren baby nog geen vitamine K aanmaken, en ze nog geen voorraadje hebben bij de geboorte, hebben ze het extra nodig uit flesvoeding of druppels. 

Kan mijn baby ook te veel vitamines binnenkrijgen?

Eigenlijk niet, tenzij je onverstandig omspringt met de druppels of flesvoeding. Houd je daarom altijd aan de dosering die op de verpakking van de vitaminedruppels staat. Die hoeveelheid is goed voor je baby. Lees altijd het etiket. Per flesje verschilt de hoeveelheid druppels die je moet geven. Volg ook de aanbevolen dosering die op de flesvoeding staat, als je flesvoeding geeft. Dan is het onmogelijk dat je baby te veel vitamines binnenkrijgt. De maximale hoeveelheid vitamine D is voor kinderen tot 1 jaar 25 microgram per dag. Voor vitamine K is er geen bovengrens.

Is het een probleem als mijn baby na de twaalfde week nog extra vitamine K krijgt?

Nee. Na de twaalfde week is het niet meer nodig, maar kwaad kan het niet. Alleen mensen die bloedverdunners of anti-stollingsmedicijnen gebruiken mogen niet te veel vitamine K binnenkrijgen. Ook als je baby flesvoeding krijgt, met vitamine K erin, is het geen probleem dat hij deze hoeveelheid langer binnenkrijgt dan de eerste 12 weken.

Hoe lees ik het etiket op de flesjes vitamines? Wat wordt bedoeld met 200% ADH?

Het belangrijkste onderdeel op het etiket op de flesjes vitaminedruppels is de dosering. Let daar dus vooral op. En laat je niet van de wijs brengen door de opmerking '200% van de ADH' (aanbevolen dagelijkse hoeveelheid) of iets in die trant. Daarmee wordt namelijk gerefereerd aan de volwassen ADH. Dat aangeven is wettelijk verplicht, ook op kindervitamines. Onlogisch, want kinderen hebben vrijwel altijd (veel) minder vitamines nodig dan volwassen. Een supplement met een hoge ADH is dan minder geschikt. Uitzondering hierop zijn vitamine D en K bij baby's: dan is 200% van de ADH geen probleem.

Zijn vitamine D-druppels op oliebasis beter dan op waterbasis?

Nee. Beide voldoen in de vitamine D-behoefte van je baby of kind. Er zijn wel duidelijke verschillen. Vitamine D wordt beter opgenomen als er vet of olie aanwezig is. Geef druppels op waterbasis daarom na een maaltijd.

In druppels op waterbasis zitten meer ingrediënten dan in druppels op oliebasis. Er worden bijvoorbeeld suiker en een smaakje toegevoegd. Daardoor is er een smaakverschil. De olie is neutraal van smaak en de druppels op waterbasis smaken naar suiker en anijs.

De huismerken zijn er vaak alleen in een watervariant. Daardoor zijn die vaak goedkoper.

Moet ik vitamine D2- of D3-druppels kiezen?

Vitamine D komt in 2 vormen voor in supplementen: vitamine D2 (ergocalciferol) of D3 (cholecalciferol). Als je kunt kiezen, kies dan voor een supplement met vitamine D3. Daarvan is de werking namelijk sterker dan van vitamine D2.

Zijn de vitamines van een A-merk beter dan die van een huismerk?

Nee. Allebei moeten ze voldoen aan dezelfde strenge wettelijke eisen. Zo kun je ervan uitgaan dat de hoeveelheid van de vitamines die op het potje staan, er ook in zit. En over het algemeen geldt: vitamine D is vitamine D. Wellicht zijn er verschillen in bijvoorbeeld de gebruikte hulpstoffen, in het productieproces, hoeveel de fabrikant onderzoekt of de aantrekkelijkheid van de verpakking. Huismerkvitamines zijn vaak goedkoper. Aan de andere kant is het assortiment van A-merken weer groter. De potjes met druppels olie waar zowel vitamine K als vitamine D in zit (makkelijk voor baby's die borstvoeding krijgen), zijn alleen verkrijgbaar van een A-merk en niet van een huismerk.  

Lees ook:

Heb je ook een prangende vraag over vitamines bij kinderen? Stel hem op onze Baby & Kind Facebookpagina

Benieuwd hoe het zit bij volwassenen? Lees dan verder in het dossier Voedingssupplementen

Nieuw & interessant