Anne Fransen Fonds

Doel van het Anne Fransen Fonds

In 1988 richtte de Consumentenbond de Stichting Anne Fransen Fonds op. De stichting is genoemd naar Anne Fransen, de eerste directeur van de Consumentenbond. Zij heeft van 1964 tot haar overlijden in 1981 de organisatie laten groeien.

Het AFF is een organisatie die zich richt op het versterken van consumentenrechten. Dat doet het door financiële steun te geven aan consumentenorganisaties in zich ontwikkelende economieën. Hiervoor selecteert het bestuur van het AFF jaarlijks projecten en programma's. Het AFF werkt tijdens de projectencyclus samen met de overkoepelende internationale consumentenorganisatie Consumers International (CI).

Werkwijze Anne Fransen Fonds

Per jaar geeft het AFF circa €60.000 aan consumentenorganisaties. Dit geld is voornamelijk afkomstig van de Consumentenbond, die jaarlijks 0,15% van zijn omzet bijdraagt. Uitgaande van de jaarlijkse bijdrage van de Consumentenbond kunnen 5 à 6 aanvragen voor projectondersteuning gehonoreerd worden.

Criteria projecten

Aanvragen dienen aan de volgende 9 door het bestuur vastgelegde criteria te voldoen:

1. De aanvrager dient lid te zijn van Consumers International.
2. Het project moet duidelijk gelinkt zijn aan 1 van de 8 consumentenrechten:
   • Toegang tot noodzakelijke producten en diensten
   • Veiligheid
   • Informatie
   • Keuze
   • Inspraak en vertegenwoordiging
   • Klacht en verhaal
   • Consumenteneducatie
   • Gezonde leef-/werkomgeving
3. Het project moet gericht zijn op een van de door het Anne Fransen Fonds vastgestelde prioriteiten (financiële dienstverlening, consumentenrecht en -bescherming, voeding, digitaal, medicijnen en gezondheid).
4. Het project moet binnen 1 jaar worden uitgevoerd.
5. Het budget mag niet hoger zijn dan €10.000.
6. Aanvragers moeten vrij zijn van onethische praktijken, waaronder financiële en juridische kwesties, die van invloed kunnen zijn op de juridische status van de organisatie of de voortzetting van het lidmaatschap van CI.
7. Overhead en indirecte kosten (locatie, eten, reizen, personeel en vrijwilligers) mogen niet meer dan 40% van het budget bedragen.
8. Aanvragers moeten onafhankelijk zijn van de overheid.
9. Aanvragers moeten hun contributie voor CI hebben voldaan.

Projecten

In februari 2026 heeft het bestuur van het AFF 37 projectvoorstellen ontvangen, waarvan 2 voorstellen niet aan de voorwaarden voldeden en werden gediskwalificeerd. Uit de resterende 35 voorstellen koos het bestuur van het fonds 7 projecten in de jaarlijkse bestuursvergadering begin mei. De projectbedragen liggen tussen de €8.700 en €10.000.

Het gaat om de volgende projecten:

1. Nepal - SEWA

Project: Doorbreek de stilte: van laat maar zitten tot onderneem actie en zoek herstel en erkenning

De Consumentenrechtbank werd op 15 maart 2025 in Nepal opgericht, op basis van de Consumer Protection Act, 2075 (2018). Dit is een belangrijke stap om consumenten het fundamentele recht op compensatie en verhaal te garanderen. Toch bestaat er een aanzienlijke kloof tussen deze juridische voorziening en het overgrote deel van de Nepalese consumenten.

Gevoelens van machteloosheid, het normaal vinden van uitbuiting, het vermijden van sociale spanning en gezichtsverlies, technologische onzekerheid bij consumenten, taalbarrières en complexiteit zijn veelvoorkomende problemen die effectieve genoegdoening belemmeren.

Bovendien zijn veel consumenten nog steeds niet op de hoogte van het bestaan en de werkwijze van de Consumentenrechtbank. De voornaamste uitdagingen zijn lage kennis van consumentenrechten, ingewikkelde fysieke indienprocedures en de beperkte geografische dekking (momenteel vooral geconcentreerd in de Kathmandu-vallei).

Dit project speelt in op deze knelpunten door een gerichte digitale aanpak en actieve voorlichting, zodat de Consumentenrechtbank toegankelijk, begrijpelijk en betrouwbaar wordt voor iedereen. Uiteindelijk helpt dit project om een mentaliteitsverandering teweeg te brengen: van 'laat maar' naar 'laten we het bespreken', door de pas opgerichte Consumentenrechtbank dichter bij de mensen te brengen.

2. Armenië - National Association Of Consumers (NAC)

Project: Schone Lucht Consumenten: Educatie, Data en Actie

Luchtvervuiling vormt in Armenië een steeds groter risico voor consumenten, vooral voor kinderen en kwetsbare groepen. Door middel van gerichte acties en data gedreven belangenbehartiging streven we naar zowel directe als blijvende resultaten. Scholen vormen een ideaal uitgangspunt om kinderen en gezinnen te bereiken, terwijl goed opgeleide leerkrachten en lokale leiders als aanjagers voor de lange termijn fungeren. Het verzamelen van lokale gegevens over luchtkwaliteit vergroot de geloofwaardigheid en bevordert een open gesprek met de autoriteiten.

3. Indonesië - Vulnerable Consumer Advocacy Institute (VCAI)

Project: Bewustwordingsprogramma over de risico’s van verpakte gezoete dranken binnen de ecosystemen van middelbare scholen in Yogyakarta

Het project is gericht op:

• Leerlingen bewust maken van de risico’s van verpakte gezoete dranken en hen stimuleren gezondere alternatieven te kiezen.
• Iedereen binnen de schoolgemeenschap (directie, leerkrachten, ouders, schoolkantines) betrekken bij een campagne om het aanbod van verpakte gezoete dranken op school te beperken.
• Pleit voeren bij de gemeentelijke overheid in Yogyakarta voor regelgeving in de vorm van een circulaire, die het verstrekken van verpakte gezoete dranken binnen de schoolomgeving aan banden legt.

4. Oeganda - Global Consumer Centre (CONSENT)

Project: Uitbreiding van Consumentenrecht en Bescherming via Massamedia Initiatief

• Aan het einde van de uitvoeringsperiode zullen 300 journalisten en mediaprofessionals, die als presentatoren optreden op sociale en gemeenschappelijke evenementen, getraind zijn in consumentengerechtigheid, consumentenrechten en -verplichtingen en beschermingsmechanismen via zes (6) gestructureerde Media League-Webinars.
• Na deze training zullen dezelfde 300 professionals actief bijdragen aan bewustwording, consumenteneducatie, mentorschap en het samen ontwikkelen van content over consumentengerechtigheid en -bescherming via minimaal één gevalideerd consumentgericht mediaproduct per deelnemer.
• Voor het einde van de projectperiode zullen minstens 30 miljoen consumenten in Oeganda bereikt worden en geïnformeerd zijn over consumentengerechtigheid, inclusief rechten, plichten, beschikbare beschermingsmechanismen en aangewezen instanties voor geschillenbeslechting, via gestructureerde en verifieerbare media-inzet.
• Uiterlijk aan het einde van het project worden minimaal 1500 gevalideerde mediaproducten, waaronder nieuwsberichten, achtergrondartikelen, blogs, opiniestukken, vermeldingen in uitzendingen, audio/video clips en online publicaties, geproduceerd en verspreid door getrainde Media League-leden via radio, televisie, print, online en sociale mediakanalen.

5. Noord-Macedonië - Consumers’ Organization of Macedonia – Skopje (COM)

Project: Veilig en duurzaam voedsel voor consumenten (SF4C)

Het project is gericht op:

• Het vergroten van de kennis van consumenten over hun rechten met betrekking tot veilig, gezond en duurzaam voedsel, met nadruk op het recht op veiligheid en informatie. In drie workshops met minimaal 200 deelnemers en meer dan 13.000 consumenten te bereiken via sociale media
• Het stimuleren van bewuste voedselkeuzes door beter begrip van voedselinformatie, etikettering en het voorkomen van voedselverspilling. 
• Het bevorderen van de naleving van consumentenbescherming en duurzaamheidsnormen ter ondersteuning van gezondere en duurzamere voedselsystemen.

6. Ivoorkust - Association Ivoirienne des Consommateurs (AIC)

Project: Campagne voor suikervrije babygranen

Het project is gericht op:

• Het stimuleren dat de Ivoriaanse overheid zich inzet voor de herziening van norm NI 4683, die nu tot 7,5 g suiker toelaat in babygranen.
  Toelichting: Op dit moment wordt norm NI 4683 besproken om een strikter verbod op het toevoegen van suiker aan babygranen in te voeren. Dit initiatief, onder leiding van de AIC en verschillende nationale en internationale organisaties, heeft als doel de norm in lijn te brengen met de aanbevelingen van de WHO, die pleiten voor een suikervrij dieet voor baby’s en jonge kinderen. Door deze herziening zullen fabrikanten verplicht worden te stoppen met het toevoegen van suiker aan hun babygranen.
• Het bewustzijn vergroten bij consumenten in het algemeen, en bij vrouwen in het bijzonder, over de risico’s van suiker in voeding voor baby’s. Ongeacht het inkomen weten de meeste huishoudens in Ivoorkust niet, dat kinderen al vroeg in aanraking komen met zoete producten. Ze zijn zich niet bewust van de risico’s van het toevoegen van suiker aan babygranen.

Uitvoering: 

• Een workshop voor deelnemers, die betrokken zijn in lobbyactiviteiten en belangenbehartiging.
• Besluiten om tekst en wet N 4683 te herzien.
• Training van moeders en vrouwen.
• Inzet sociale media met als streefwaarde een bereik van minimaal 100.000 consumenten.

7. Argentinië - Acción del Consumidor ADELCO

Project: Consumenten Productveiligheid

Dit project wordt uitgevoerd met Boliviaanse partners.
Door de digitalisering van de handel kunnen consumenten producten op afstand kopen, maar deze producten vallen niet altijd onder dezelfde controles of regelgeving in het land waar ze gebruikt worden. Ook geïmporteerde producten die in winkels of online te koop zijn, kunnen dezelfde tekortkomingen tonen, waardoor de risico's en gevaren toenemen.
Dit project pakt deze situatie aan door een eerste analyse van de meest gebruikte producten op de markt in Argentinië en Bolivia te combineren met gericht testen van gekozen producten. Hiermee worden de risico’s voor consumentenveiligheid in kaart gebracht, wordt bewijs verzameld over de veiligheid en kan beleidsontwikkeling worden versterkt.

Donateur worden?

De Consumentenbond geeft ieder jaar een bedrag aan het Anne Fransen Fonds. Maar dat is niet genoeg om alle projectaanvragen te financieren. Meer steun is dus altijd welkom. Voor €10 ben je al donateur. Je kunt dit bedrag overmaken op rekening NL81INGB0003224200 ten name van Stichting Anne Fransen Fonds, o.v.v. donateur.

De gift is in principe aftrekbaar voor belasting.

ANBI-organisatie

Lees meer informatie over de ANBI-organisatie.