Als slimme apparaten dom worden

Een onbruikbaar 'slim' apparaat

Van speaker tot stofzuiger en van thermostaat tot tandenborstel. Steeds meer producten zijn 'smart'. Je bedient ze met een app die vaak verbonden is met een clouddienst. Een goed werkend apparaat kan op slag onbruikbaar worden als de fabrikant het te duur vindt om de clouddienst in de lucht te houden.

Bose stopt met cloud en app

'8 jaar geleden kocht ik een Bose SoundTouch 20-speaker. Nu stopt Bose per februari 2026 met de app om het apparaat te bedienen. Daardoor wordt het apparaat bijna nutteloos. Heb ik als koper nog rechten?'

We kregen deze vraag van meer leden. Het was de directe aanleiding voor dit onderzoek. Deze kwestie rond Bose-speakers laat zien wat er mis kan gaan. Begin oktober kondigde Bose aan te stoppen met de cloudondersteuning van een serie dure speakers. Die speakers werden verkocht tot 2022.

Het gevolg: je kunt ze niet meer draadloos bedienen en ook geen muziek meer streamen vanaf je telefoon. 'Hierdoor verliezen mijn speakers belangrijke functies waarvoor ik ze mede kocht,' verzucht ons lid. Daar zit je dan met je dure speakerset.

Na veel ophef kwam Bose terug op het besluit. Als de cloud wordt uitgezet, kun je via je wifi-netwerk toch muziek blijven streamen.

In één klap 'dom'

Zo’n digitale ‘onthoofding’ kan in principe elk slim apparaat overkomen. Een van de eerste voorbeelden was de NPO-app. Die werkte in 2017 niet meer op oudere smart-tv’s. Daar kregen we destijds honderden klachten over. De reden: de omroep stapte over op een nieuw platform, de oude app onderhouden werd te duur.

Sindsdien groeit het aantal gevallen gestaag. De laatste jaren kwamen daar onder andere de Google Nest-thermostaat en de Neato-robotstofzuiger bij.

Google Nest 'dom'

In april 2025 maakte Google bekend dat het zich terugtrekt uit de Europese markt. Hierdoor stopte Google in oktober 2025 ook met de ondersteuning van oudere Nest-thermostaten. Die werden verkocht tot en met 2021. De app werkte niet meer. Daardoor werden de thermostaten in 1 klap ‘dom’. Eerder stopte Google al met de ondersteuning van Dropcam-camera’s. Google had dat bedrijf eerder overgenomen.

App Neato-robotstofzuiger werkte niet meer

In oktober 2025 werd bekend dat de cloudservices van Neato-robotstofzuigers geleidelijk aan werden stopgezet. De productie was eerder al beëindigd. De app werkte niet meer. Met die app maak of pas je plattegronden aan. 

Het Duitse Vorwerk nam Neato in 2017 over. Vorwerk beloofde in 2023 nog ondersteuning tot minstens 2028. De nieuwe eigenaar trok die belofte later weer in. Het bedrijf noemde als reden 'strengere regels voor cyberveiligheid'. Terwijl deze stofzuigers nog tot 2025 in de winkel lagen. Sommige modellen zijn online nog steeds te koop.

Ook connected auto's getroffen

'Apparaatverdomming' gebeurt niet alleen binnenshuis. Na het faillissement van de Nederlandse fietsenmaker VanMoof zag het ernaar uit dat ook de app zou stoppen. Met die app vergrendel je de fiets en kun je hem terugvinden. Gelukkig hield de nieuwe eigenaar de servers online.

Ook steeds meer auto’s zijn 'connected' en verliezen functies als hun clouddienst stopt. Toen General Motors Opel in 2017 verkocht, verhuisde de clouddienst niet mee. Daardoor werkte de app niet meer in de elektrische Ampera-e-modellen vanaf 2021. Met die app kon je het laadproces monitoren, de locatie van de auto opsporen en de deuren vergrendelen.Die elektrische auto was toen pas 4 jaar op de markt. De Nissan Connect-app in Leaf-modellen wachtte eind maart hetzelfde lot.

Recht op vergoeding

De vraag 'mag dit zomaar?' hoort Consumentenbond-jurist Mandy Eckhardt-Kooijman vaker. 'Nee, zeker niet,’ zegt zij: 'In Nederland geldt een wettelijke garantieregeling. Die gaat uit van de levensduur van een product. Je kijkt wat je mag verwachten op basis van de koop en de omstandigheden. Dat heet conformiteit. Waren de app of de cloudfuncties een belangrijk deel van het product? En stopt de fabrikant daarmee? Dan voldoet het product niet meer aan wat je kocht.’ In juridisch taalgebruik is het product dan non-conform.

Bijna onbruikbaar

De Neato-robotstofzuiger en de Nest-thermostaat werden door het verlies van slimme functies bijna onbruikbaar. De volgende vraag is dan belangrijk: gebeurt dit binnen de normale levensduur? Dat is vaak lastiger te bepalen. Mandy: ‘Er zijn geen wettelijke lijsten met levensduren. Dat kan leiden tot lange discussies.

Met onze eigen panelonderzoeken schatten we bij sommige producten de levensduur wel goed in. We weten daardoor dat robotstofzuigers ongeveer 5 tot 5,5 jaar meegaan. Of je nog recht hebt op garantie, hangt af van wanneer je het product kocht. Kocht je de Neato in 2017? Dan is de levensduur waarschijnlijk voorbij. Kocht je hem in 2023? Dan waarschijnlijk nog niet.’

Wettelijke garantie

Over de levensduur van de Google Nest hebben we geen harde cijfers. Maar volgens onze experts hoort een thermostaat zeker 10 jaar mee te gaan. Technisch gezien kan dat zelfs 20 jaar zijn. ‘De meeste consumenten kochten deze thermostaten vanaf 2015. Zij hebben dus nog wettelijke garantie,’ zegt Mandy. 'Werkt het product niet meer zoals je mag verwachten? Dan heb je recht op herstel, een vervangend product, je geld terug of een vergoeding die past bij het gebrek.’

Korting op een nieuwe

Sommige fabrikanten geven ter compensatie korting op een nieuw product. Zowel Bose als Google gaven consumenten uit zichzelf 50% korting op een nieuw, vergelijkbaar product. Mandy: ‘Je zou daaruit kunnen concluderen dat ze dit doen omdat ze zelf ook vinden dat die apparaten langer mee moeten gaan.’

Over de Opel-app stapten meerdere consumenten naar de geschillencommissie. Die vond het gebrek te klein om de koop terug te draaien. Maar het gebrek was wel groot genoeg voor een vergoeding van €600.

'Haal je recht onder de wettelijke garantie bij de verkoper', adviseert Mandy. 'De verkoper moet een oplossing bieden of geld teruggeven. Het ingewikkelde is alleen dat je het product meestal niet kocht bij het bedrijf dat stopt met de cloud. Het zou fabrikanten sieren als zij verkopers dan helpen. Of als ze consumenten direct een vergoeding geven of een alternatief aanbieden.’

Wist je het? Dan vervalt je recht

Er is één uitzondering. Wist je bij de verkoop al dat de ondersteuning vroeg zou stoppen? Of had je dat kunnen weten? Dan vervalt je recht op garantie. In de praktijk krijgen consumenten die informatie vaak pas enkele maanden voor het einde. Fabrikanten vertellen wel steeds vaker hoe lang slimme apparaten updates krijgen. En sinds 2022 heb je ook recht op gratis updates. Maar hoe lang een app of cloudfunctie blijft werken, blijft vaak onduidelijk.

Cloud vaak niet nodig

Moeten fabrikanten niet duidelijker zeggen hoe lang digitale ondersteuning duurt? ‘Jawel,’ zegt Yvo Verschoor, Expert Slimme apparaten bij de Consumentenbond. 'Je moet als consument weten hoelang je digitale ondersteuning mag verwachten. Het gaat niet alleen om updates, maar ook om wat er gebeurt als internet wegvalt. Je moet weten wat er niet meer werkt. Dat is nu nog vaak niet duidelijk.

Veel fabrikanten denken te weinig na over situaties zoals een overname, een faillissement of nieuwe techniek.’ Wat als, om welke reden dan ook, de cloudfunctie ermee stopt? Yvo: 'Ontwerp je product zo, dat het zonder internet goed blijft werken. Voor veel functies is de cloud helemaal niet nodig. Neato liet dat na bij zijn stofzuigers. Bose loste het pas achteraf op.'

Apple, Bose en Ikea doen het goed

Gelukkig doen sommige fabrikanten het wel goed. Ikea maakte zijn Trådfri- en Dirigera-systemen zo dat ze werken zonder internet en zonder externe server. Apple ontwerpt smart-homeproducten zo dat veel taken draaien zonder externe verbinding. Ook Bose-concurrent Sonos doet dit. Hun muziekstreamers blijven werken als internet wegvalt. Yvo: ‘Veel meer fabrikanten zouden dat voorbeeld moeten volgen.’  Yvo heeft daarom nog een paar adviezen aan fabrikanten:

• Ontwerp slimme producten zo dat ze lang nieuwe software en techniek aankunnen
• Spreek bij een overname af dat de clouddienst meeverhuist
• Zorg dat je de belangrijkste functies met knoppen kunt bedienen.
• Gebruik zoveel mogelijk open standaarden die iedereen kan gebruiken. Dan geef je anderen de kans om verdwenen functies te herstellen.