icon-menu logo_footer preds symbol-afrader symbol-bestekoop symbol-besteuittest

Lcd-tv en oled

Veruit de meeste tv’s in de winkel zijn lcd-tv’s met led-achtergrondverlichting. Daarom worden ze ook wel led-tv’s genoemd. Maar oled-tv's worden steeds populairder. Ook komen we zogenaamde qled-tv's tegen in de winkel. Wat zijn de belangrijkste kenmerken en verschillen?

Arjen Oving

Arjen Oving , Expert Elektronica Bijgewerkt op:1 augustus 2018

1894 CB LCD OLED uitleg

Let op!

Je bent niet akkoord gegaan met ons cookiebeleid. Hierdoor kun je op onze website nu geen video's bekijken. Wil je toch de video bekijken, verwijder dan je cookies en ga akkoord met ons cookiebeleid.


Lcd-tv's

Een lcd-tv gebruikt kleine ledlampjes voor de achtergrondverlichting. Deze leds verlichten het lcd-scherm dat er vlak voor is geplaatst. De kristallen in het lcd (liquid crystal display) creëren de daadwerkelijke beelden en kleuren van het programma of de film, maar geven zelf geen licht. Onder invloed van elektrische spanning geven ze meer of minder licht door.

Bij een zogenaamde 'edge-led-tv' zitten de ledlampjes alleen in de randen van het beeldscherm. Daardoor zijn deze tv's vaak zeer plat. Een speciale laag achter de lcd’s verdeelt het licht zo gelijkmatig mogelijk over het scherm. Als dit niet goed gebeurt, kunnen sommige delen van het scherm wat helderder zijn dan andere delen. Dit heet ook wel 'clouding' van het scherm.

Ook is het mogelijk dat er meer licht langs randen van de tv te zien is, ook wel 'backlight bleeding' genoemd. Dat kan te maken hebben met de constructie van de tv en de backlights, waarbij er onbedoeld licht kan 'ontsnappen' langs de rand.

LCD-techniek-LG

Bij een full-led of direct-led-tv zitten de ledlampjes direct achter het lcd-scherm. Het voordeel hiervan is dat het licht in principe gelijkmatiger over het beeldoppervlak verdeeld kan worden.

In sommige direct-led-tv's zijn de ledlampjes in groepen verdeeld, die onafhankelijk van elkaar aangestuurd kunnen worden. Daar waar het beeld donkerder moet zijn, branden alleen op die plek de ledlampjes dan minder intens dan de andere ledlampjes. Dat zorgt voor een hoger contrast en een dieper zwart. Deze techniek wordt ook wel ‘local dimming’ genoemd.

Beeldkwaliteit

De beeldkwaliteit van elke tv heeft vooral te maken met de beeldverwerking van de tv. Die bepaalt de kwaliteit van de kleuren - en het contrast dat de tv daarbij kan laten zien - het meest. Al is het weergeven van puur zwart wel vaak lastig voor lcd-tv's. Dat komt vanwege de achtergrondverlichting. Deze straalt altijd (wit) licht uit en om zwart te tonen moeten de kristallen in het lcd-scherm dat licht volledig 'blokken'. En dat lukt nooit 100%. 

Helderheid

Daar staat tegenover dat lcd-tv's vaak erg helder kunnen zijn, wat handig kan zijn als je tv kijkt in een ruimte met veel (zon)licht. De ledlampjes van de achtergrondverlichting kunnen namelijk veel licht produceren, met een helder plaatje als gevolg.

Kijkhoek

De kijkhoek van een lcd-tv is meestal niet erg groot. Hoe meer je de tv van de zijkant bekijkt, hoe fletser de kleuren ogen en hoe minder contrast te zien is. Maar dit verschilt wel sterk tussen lcd-tv's. Vergelijk tv's dan ook op de kijkhoek in de winkel wanneer een grote kijkhoek belangrijk voor je is. Of vergelijk tv's hierop in onze vergelijker via het filter 'Kijkhoek oordeel'. 

De afgelopen jaren is het energiegebruik van tv's flink afgenomen. Al lijkt er wel een ondergrens bereikt te zijn. Wel blijft gelden: hoe groter de tv, hoe hoger het energiegebruik. In onze vergelijker vind je voor elke tv hoeveel energie deze gebruikt, plus een schattting van de jaarlijkse energiekosten. Voor dit laatste gaan we er van uit dat de tv elke dag gemiddeld 4 uur aanstaat.  

Bekijk de testresultaten van lcd-tv’s.

Oled

De nieuwste schermtechniek is oled en dat staat voor 'organic led'. Oled wordt al langer gebruikt voor schermen in smartphones, maar nog maar weinig voor tv's. Dit komt door de hoge prijs en het lastige productieproces. De eerste oled-tv’s kwamen in 2009 op de markt, maar waren toen nog erg klein. Sinds een paar jaar zijn er volwassen maten te koop van 55 inch (140 cm) en groter.

De pixels van een oled-tv bestaan uit organische materialen die licht geven als er stroom doorheen gaat. Omdat elke pixel zelf licht geeft, is er geen achtergrondverlichting nodig zoals bij lcd-tv's. Hierdoor is het scherm van een oled-tv nog dunner dan een lcd-ledscherm, dat wel achtergrondverlichting nodig heeft.

OLED-techniek-LG

Beeldkwaliteit

Het contrast van een oled-scherm is erg goed. Vooral het weergeven van diep zwart is een sterk punt van oled. Daar waar het beeld echt zwart moet zijn, stralen de oled-pixels gewoon geen licht uit. Hierdoor zie je bij een oled-tv zowel in de lichte als de donkere delen van het beeld nog veel details.

Daarnaast hebben oled-tv’s een grote kijkhoek: de kleuren en het contrast verlopen maar weing, naarmate je meer van de zijkant kijkt. Ze hebben wel meer moeite met het weergeven van hele heldere beelden dan lcd-tv's, bijvoorbeeld als er veel wit te zien is. Het beeld oogt dan fletser. De gemiddelde helderheid van een oled-tv ligt dan ook lager dan van lcd-tv's. Iets om rekening mee te houden als je vaak tv kijkt in een ruimte met veel (zon)licht. 

Verschillende merken hebben tegenwoordig oled-tv's in het assortiment. Van de grote merken brengt alleen Samsung geen oled-tv's uit. Daarbij gaat het wel vaak om top-modellen met een navenant prijskaartje. Zo kost een oled-tv van 55 inch al gauw €1500 of meer.

Inbranden bij oled

Zoals vroeger zorgen waren over het inbranden van het scherm bij plasma-tv’s, speelt dit nu bij oled-tv’s. Dit inbranden wordt ook wel beeldretentie genoemd. Daarbij ‘onthoudt’ het scherm een statisch plaatje, wat vervolgens kan doorschijnen in andere beelden. 

We hebben een klein onderzoek naar inbranden bij oled-tv's gedaan. Daaruit bleek dat het inderdaad voor kan komen, maar vooral in meer extreme kijksituaties waarbij dezelfde beelden vele uren op het scherm getoond werden. Plus dat de beeldretentie niet blijvend bleek in onze test. 

Onze verwachting is dat bij 'normale' en regelmatige afwisseling van zenders en beelden, er weinig tot geen grote problemen met inbranden bij oled-tv's zullen optreden. Al kunnen we het ook niet helemaal uitsluiten.

Bekijk de testresultaten van oled-tv’s.

Qled

In de winkel komen we ook zogenaamde qled-tv's tegen. Dit is eigenlijk een marketing term en betreft geen nieuw type tv. Qled tv's zijn eigenlijk gewone lcd-tv's, maar in het scherm zit een extra laagje met daarin nanokristallen – de quantum dots. Deze nanokristallen zorgen ervoor dat de tv vollere, meer verzadigde kleuren kan laten zien.

Met qled gaat vooral Samsung de concurrentie aan met de oled-tv’s van andere fabrikanten. Al brengen ook andere fabrikanten zoals LG en Philips tv's uit met quantum dots. Het gaat daarbij vaak om topmodellen met prijzen die vergelijkbaar zijn met oled-tv's van dezelfde grootte.