
Petri Buijn Expert zonnepanelenBijgewerkt op:13 januari 2026
Wanneer je precies genoeg zonnepanelen hebt voor je jaarlijkse stroomverbruik, leveren zonnepanelen financieel het meeste op.
Maar installeer er gerust meer als je verwacht meer stroom te gaan gebruiken. Bijvoorbeeld omdat je elektrisch gaat rijden, op inductie gaat koken, of omdat je een warmtepomp overweegt.
Om te bepalen hoeveel zonnepanelen voor jou optimaal zijn, heb je nodig:
Een goede installateur kan vrij nauwkeurig de verwachte opbrengst van je dak bepalen. Voor een eerste inschatting van het aantal panelen dat je nodig hebt gebruik je deze formule:
(jaarlijks stroomverbruik x 1,1) gedeeld door (het vermogen van 1 paneel in wattpiek).
Voorbeeld:
De opbrengst van zonnepanelen is elk jaar verschillend. In de loop der jaren gaat de opbrengst ook een klein beetje achteruit. Daarom zou je bijvoorbeeld voor ook voor 10 panelen kunnen kiezen als die op je dak passen.
| Vermogen zonnepanelen (Wp per stuk) | |||
| 400 | 450 | ||
| Gewenste jaarlijkse opbrengst (kWh) | Aantal panelen nodig | ||
| 1000 | 3 | 3 | |
| 2000 | 6 | 5 | |
| 3000 | 9 | 8 | |
| 4000 | 12 | 10 | |
| 5000 | 14 | 13 | |
Let op
Deze berekening gaat uit van een situatie waarin geen of nauwelijks schaduw op de zonnepanelen valt. Is de ligging minder ideaal dan zal de opbrengst lager zijn. Voor schaduw op een deel van de panelen zijn oplossingen.
Het vermogen van zonnepanelen wordt uitgedrukt in wattpiek (Wp). Dat is het (maximale) piekvermogen dat het zonnepaneel opwekt onder standaard laboratoriumcondities. Met optimale instraling en een temperatuur van 25 graden.
Het piekvermogen is nodig om de jaarlijkse opbrengst te berekenen. Maar ook om te bepalen wat de capaciteit van de omvormer moet zijn voor een bepaald aantal panelen.
Het is meestal slim om de capaciteit van de omvormer iets lager te kiezen (bijvoorbeeld 10%) dan de capaciteit van het zonnesysteem. Dan heb je aan een 'kleinere' omvormer genoeg en kan deze efficiënter werken.
Het piekvermogen van moderne panelen ligt meestal tussen de 400 en 450 Wattpiek (Wp). Een standaard formaat is ongeveer 1,13 x 1,72 (of 1,76) meter.
Panelen met extra hoge vermogens zijn duurder en lonen vaak alleen als je weinig ruimte hebt. Ze brengen dus wel meer op per vierkante meter, maar niet altijd per euro-investering.
In Nederland geldt de volgende vuistregel: de gemiddelde jaaropbrengst van zonnepanelen in kilowattuur (kWh) bedraagt ongeveer 85% van de capaciteit van het systeem in wattpiek.
10 panelen van 400 Wp leveren dus zo'n 0,85 x 10 x 400 = 3.400 kWh op.
In kustgebieden waar de jaarlijkse instraling hoger is, is dit iets meer. Koele temperaturen zijn ook gunstig, want zonnepanelen presteren bij dezelfde hoeveelheid zonlicht beter als ze kouder zijn.
Het verschil in opbrengst tussen extreem zonnige jaren, zoals 2018, 2019 en 2020, en bovengemiddeld sombere jaren kan wel 25% bedragen. Sinds 2000 zijn bovengemiddelde sombere jaren niet meer voorgekomen.
Als de panelen niet op het zuiden, maar ongeveer op zuidoost of zuidwest liggen kun je voor de zekerheid nog 10% van de verwachte jaaropbrengst afhalen.
Zonnepanelen op het westen en oosten kunnen ook lonend zijn. Zo wordt de opbrengst van het systeem gelijkmatiger over de dag verspreid, in plaats van vooral rond een flinke piek in de middag.
De zonnepanelen belasten op deze manier het elektriciteitsnet minder. De kans dat de omvormer tijdelijk uitvalt omdat de spanning op het elektriciteitsnet te hoog is geworden is kleiner bij een oost-west opstelling.
In de toekomst kan stroom die je 's ochtends of 's avonds teruglevert meer waard worden dan stroom die je 's middags teruglevert. En stroom direct gebruiken of opslaan op het moment van opwekken zal steeds gunstiger worden.
Gemiddeld gebruikt een huishouden per jaar zo'n 3000 kWh aan stroom. Maar dit is een gemiddelde van grote en kleine huishoudens. Ook de hoeveelheid apparaten, hoe zuinig deze zijn en of je elektrisch rijdt speelt een rol.
Om te zien hoeveel panelen voor jou optimaal zijn, is het slim je energierekening erbij te pakken. Probeer ook rekening te houden met toekomstige veranderingen in je huishouden of leefstijl.
Let op
In één keer genoeg panelen plaatsen is voordeliger dan later extra panelen toevoegen. Dat komt vanwege de installatiekosten.