icon-menu logo_footer preds symbol-afrader symbol-bestekoop symbol-besteuittest

Zonnepanelen installeren: waar let je op?

Bij het installeren van zonnepanelen moet bepaald worden waar de panelen precies komen te liggen en hoeveel zonnepanelen passen in de beschikbare ruimte. Ook de plek van de omvormer is belangrijk, en het aansluitwerk in de meterkast. Bezuinig niet op een goede en veilige installatie, want je wilt jarenlang plezier van je zonnepanelen.

Peter van der Wilt

Peter van der Wilt , Expert Energie Bijgewerkt op:26 juli 2018

diverse daken zonnepanelen

Plaatsing van de zonnepanelen

Zonnepanelen op het zuiden leveren de meeste opbrengst op. Maar soms kan een andere kant van het dak beter zijn om de maximale opbrengst uit je dak te halen. De volgende factoren kunnen van invloed zijn op het legplan:

  • Als meerdere dakvlakken geschikt zijn, aan meerdere kanten van het dak, kun je meer panelen kwijt. Let wel: in dat geval zijn vaak ook meerdere omvormers of meerdere 'strings' per omvormer nodig.
  • Obstakels zoals de schoorsteen kunnen in de weg staan. Of schaduw veroorzaken. Dat hoeft geen probleem te zijn, maar dan moet je misschien voor micro-omvormers of power optimizers kiezen.
  • Panelen mogen niet te dicht bij de rand of de nok liggen, dat kan bij storm problemen opleveren.
  • Schaduw van bomen of gebouwen kan op de panelen vallen.
  • De belastbaarheid van een dakkapel is vaak minder dan de rest van het dak, terwijl panelen op de dakkapel meer wind vangen en dus meer ballast nodig hebben.
  • Bij een plat dak passen er meer panelen op als ze minder schuin liggen; anders geeft de voorste rij panelen schaduw op de rij erachter. Dit kan ook een reden zijn om de panelen liever oost-west te leggen in plaats van op het zuiden. In dat geval kunnen er 2 rijen tegen elkaar aan.

Legplan

Een goede leverancier of installatiebedrijf kan op 2 manieren het optimale 'legplan' bepalen. Deskundige medewerkers kunnen dit van afstand doen, met geavanceerde computerprogramma's waarin Google maps-achtige foto's van je dak zitten, maar ook schaduwsimulaties over het hele jaar. Of er kan iemand langskomen. Een combinatie van die 2 kan vaak ook. Zo kun je het voorstel, dat met de computer bepaald is, ter plekke met een installateur bespreken.

Zonnepanelen presteren slechter als ze te heet worden. Ze moeten dus op voldoende afstand van het dak liggen, zodat een luchtstroom achter de panelen voor koeling zorgt.

Prestaties zonnepanelen bij hoge temperaturen

Het klinkt misschien gek, maar zonnepanelen houden niet zo van warmte. Let daarom op 'temperatuurcoëfficiënt' van de zonnepanelen als je ze koopt. Dit is de (tijdelijke) achteruitgang van het vermogen van het zonnepaneel bij temperaturen boven de 25 graden van de 'standaard testcondities'. Let op! Het gaat hier om de temperatuur van de zonnecellen zelf, niet de buitentemperatuur.

Op een hete dag zijn temperaturen op het paneel zelf van boven de 50 graden heel normaal. Het vermogen van een zonnepaneel met een temperatuurcoëfficiënt van -0,5% per graad Celsius is dan (50-25) * 0,5 = 12,5% lager dan het opgegeven vermogen. Bij een temperatuurcoëfficiënt van -0,2% per graad Celsius (dat is heel goed) bedraagt die achteruitgang maar 5%. Dat laatste zonnepaneel presteert dus beterin zomerse omstandigheden dan het eerste.

Offertes vergelijken

Staar je niet blind op de prijs, zelfs niet als je offertes hebt van meerdere aanbieders voor hetzelfde merk en type zonnepanelen met dezelfde omvormer(s). Check voor een goede vergelijking van offertes:

  • hoe ze tot het legplan gekomen zijn, en probeer na te gaan of ze met alle factoren rekening hebben gehouden zoals bijvoorbeeld met schaduw van schoorstenen en bomen en met een veilige afstand tot de dakrand. Te dicht bij de rand of de nok van het dak kan bij storm problemen opleveren.
  • de aannames over opbrengst per paneel;
  • de aannames over de ontwikkeling van de elektriciteitsprijs;
  • de levensduur van de omvormer;
  • de geboden garanties;
  • eventueel de specificaties/datasheet van de zonnepanelen. Daarin vind je meer informatie dan alleen het maximumvermogen en de vermogensgarantie. Onder andere de 'temperatuurcoëfficiënt', die je vertelt hoe goed het paneel blijft presteren als het erg warm is.

Lees meer over de terugverdientijd van zonnepanelen.

Plaatsing omvormer, bekabeling en meterkast

Een omvormer presteert ook slechter als hij te heet wordt en moet dus op een goed geventileerde plaats hangen, zodat hij zijn warmte goed kwijt kan. Een kleine afgesloten meterkast is dus niet de ideale plek.

Voor de bekabeling van panelen naar omvormer, en van omvormer naar meterkast, zijn vaak meerdere trajecten mogelijk. In het algemeen geldt: hoe korter de kabels, hoe minder verliezen en hoe goedkoper de installatie. De installateur moet er ook op letten geen zogenaamde 'inductielussen' te vormen met de bekabeling op het dak. Het is onverstandig om op dikte en lengte van de bekabeling te besparen. Installatiekosten heb je maar 1 keer, en van een goed geïnstalleerd systeem heb je decennialang plezier.

De vereiste dikte van de stroomkabels is afhankelijk van het vermogen van je systeem, en dus van het aantal panelen. De installateur zal dit berekenen. Ook moet de elektricien waarschijnlijk een aparte groep installeren in de meterkast, waar de kabel die van de omvormer komt op aangesloten wordt. Aarding van de zonnepanelen is ook belangrijk.

Goede installateur belangrijk

Om gevaarlijke situaties en lagere opbrengsten te voorkomen moet je zonnepanelen door een vakkundig installateur laten plaatsen. Vraag bij de verkopende partij door naar de expertise en ervaring van de specifieke installateur die bij jou aan huis komt, niet alleen van het bedrijf als geheel.

Het keurmerk Zonnekeur geeft enig houvast bij het kiezen van een installatiebedrijf. Maar het biedt helaas onvoldoende garantie dat elke individuele installateur van dat bedrijf een deskundig en ervaren zonne-energie-installateur is. We raden daarom aan om voor een leverancier te kiezen die een lange (bijvoorbeeld 5 of 10 jaar) installatiegarantie biedt of voor een installatie met ZonZeker-garantie te kiezen.

Check je dak!

Op de website Zonatlas.nl kun je voor je eigen dak zien of het zeer geschikt (groen), geschikt (geel) of minder geschikt (rood) is voor een systeem van minimaal 5 zonnepanelen. Ook kun je een inschatting van aantal panelen, kosten en opbrengsten en terugverdientijd voor jouw dak bekijken.

De Zonatlas is een initiatief van Nederlandse gemeenten. De kaart combineert onder andere kadasterdata met gedetailleerde hoogtebestanden van Rijkswaterstaat. Hierdoor houdt het advies rekening met ligging en hellingshoek van je dak, maar ook met schaduw van onder andere bomen en schoorstenen. Toch kan het gebeuren dat je dak bijvoorbeeld rood gekleurd is terwijl zonnepanelen best rendabel zijn in jouw geval. Als je vermoedt dat dit zo is - bijvoorbeeld omdat de buren ook zonnepanelen hebben -  raden wij aan om advies aan een installateur te vragen voor je conclusies trekt.

Heb je zelf geen geschikt dak? Ook dan zijn er mogelijkheden om van zonnepanelen te profiteren en bij te dragen aan een duurzame energievoorziening.

Lees ook: