Rechtszaak aanspannen: zo doe je dat

Kosten rechtszaak

Een rechtszaak kost tijd, energie en geld. Je betaalt onder andere:

• Kosten van een deurwaarder.
• Griffierechten, dat zijn de kosten van de rechtbank.

Daarnaast betaal je soms voor:

• Een advocaat of jurist.
• De kosten van de tegenpartij, als je de zaak verliest.

Probeer een rechtszaak te vermijden

Start pas een rechtszaak als niets anders werkt:

• Praat eerst met elkaar. Soms vind je samen een oplossing.
• Stuur een brief.
• Vraag juridisch advies.
• Bekijk of mediation of bemiddeling mogelijk is.
• Kijk of je naar de Geschillencommissie of het Kifid kunt.

Rechtszaak beginnen

De meeste rechtszaken beginnen met een dagvaarding. Dat is een officieel document waarmee je de tegenpartij uitnodigt voor de rechtszaak. In de dagvaarding staat:

• Wat er is gebeurd.
• Wat je eist, zoals vervanging van een product of schadevergoeding.
• Wat de tegenpartij zegt. En je reactie daarop.
• Wanneer en waar de rechtszaak plaatsvindt.

Je eis onderbouw je met bewijzen, zoals:

• Aankoopbewijzen
• E-mails
• Foto’s
• Gespreksverslagen

Advocaat of deurwaarder

Een dagvaarding moet aan strenge eisen voldoen. Klopt er iets niet? Dan kan de rechter de zaak weigeren. Dat betekent dat je zaak niet wordt behandeld. Laat daarom een jurist, advocaat of deurwaarder de dagvaarding maken. Zo voorkom je dure fouten. 

De deurwaarder bezorgt de dagvaarding bij de tegenpartij. Dat gebeurt door de dagvaarding persoonlijk te overhandigen, of in een gesloten envelop achter te laten op het adres, als de tegenpartij niet bereikbaar is.

Naar welke rechtbank

Er zijn in Nederland 11 rechtbanken. Vaak moet je naar de rechtbank in het gebied waar de tegenpartij woont. Maar bij consumentenproblemen mag je ook naar de rechtbank in of dichtbij je woonplaats. Op rechtspraak.nl zie je de locaties van de rechtbanken. De deurwaarder plant de rechtszaak bij de juiste locatie, zodra hij een dagvaarding uitbrengt.

Naar welke rechter?

Er zijn verschillende rechters. Voor veel problemen kun je terecht bij de kantonrechter. Maar soms moet je naar de civiele rechter. Bijvoorbeeld als het gaat om meer dan €25.000.

Bij de kantonrechter is een advocaat niet verplicht. Je mag dan zelf het woord voeren bij de rechter. Bij de civiele rechter is een advocaat wel verplicht.

Bij de rechter

Bij de eerste zitting wordt de zaak nog niet behandeld. De rechter bekijkt dan alleen of de tegenpartij heeft gereageerd op de dagvaarding.

Na de rechtszaak

Bij een schikking moeten beide partijen zich aan de afspraken houden. Bij een vonnis moet de verliezende partij doen wat de rechter zegt. Maar dit gebeurt niet altijd. Bijvoorbeeld als de verliezer weigert te betalen. Of niet meer op brieven of mails reageert.

Dankzij de uitspraak heb je extra mogelijkheden om je geld te krijgen. De deurwaarder kan bijvoorbeeld beslag leggen op loon, bankrekeningen of spullen.

Niet eens met de uitspraak

Soms is de uitspraak van de rechter definitief. Je kunt dan niets meer doen. Bijvoorbeeld als het gaat om een kleine zaak, met een bedrag onder €1750.

In de uitspraak staat of je in hoger beroep kunt. En voor wanneer je dit moet doen. Hiervoor is een advocaat verplicht.

Regelrechter

Sinds 1 maart 2025 kunnen sommige zaken ook naar de regelrechter. Dat kan bij de rechtbank in:

• Den Haag
• Rotterdam
• Zeeland West Brabant
• Overijssel

De regelrechter behandelt eenvoudige zaken, zoals een probleem:

• Met een verkoper, waarbij het om niet meer dan €5000 gaat.
• Met een werkgever, over de betaling van het loon.

Een procedure bij de regelrechter is eenvoudig en snel:

• Je start met een formulier in plaats van een dagvaarding.
• De zitting is (vaak) binnen 8 weken.
• De nadruk ligt op het bespreken van het probleem.    

De regelrechter is een proef. Na 3 jaar wordt bepaald of het blijft bestaan. En of het wordt uitgebreid naar de andere rechtbanken.