icon-menu logo_footer preds symbol-afrader symbol-bestekoop symbol-besteuittest

Fotokwaliteit

Er zijn een aantal factoren die de kwaliteit van de foto bepalen. De kwaliteit van de lens en de beeldsensor bijvoorbeeld. Maar ook compressie en de samenwerking tussen lens en body spelen een rol.
Andre van Zwet

Andre van Zwet , Expert Elektronica Bijgewerkt op: 17 augustus 2022

Koopadvies 3 fotokwaliteit

Beeldkwaliteit

Beeldkwaliteit is een samenspel van de volgende factoren:

  • Kwaliteit, grootte en resolutie van de beeldsensor
  • Kwaliteit van de cameralens
  • Samenwerking tussen lens en body
  • Manier van compressie

Beeldsensor

lichtsterkte-lens-invloed-beeldsensorIn de specificaties van de camera vind je 2 dingen terug over de beeldsensor:

  • De resolutie in (mega)pixels
  • De grootte van de sensor in inches of millimeters

Een grotere beeldsensor levert over het algemeen mooiere foto’s op. Maar meer megapixels is zeker niet altijd beter. Het aantal megapixels van een camera staat voor het aantal lichtgevoelige elementjes op de beeldsensor. Elk elementje registreert hoeveel licht erop valt.

De meeste camera's hebben tegenwoordig 16, 20 of 24 megapixels. 1 megapixel is een miljoen pixels. Over het algemeen geldt: hoe meer pixels per vierkante millimeter, hoe minder licht elke pixel vangt. Als een pixel minder licht opvangt is de kans kleiner dat de juiste informatie voor de foto wordt vastgelegd. 

Zo kan het gebeuren dat een compactcamera van 10 jaar geleden bij weinig licht betere foto’s maakt dan een nieuwe met 2 keer zoveel pixels op een sensor van dezelfde grootte.

Kwaliteit van de cameralens

Cameras koopadvies Channel Kwaliteit LensesHoe weet je wat een goede cameralens is? In de winkel heb je een beetje houvast aan de getallen die op de lens staan. Kijk naar de getallen achter de 1 met de dubbele punt (bijvoorbeeld 1:5.6 of 1:1.8). Deze getallen geven de lichtsterkte van de cameralens aan. Een lager getal betekent dat er meer licht door de lens bij de beeldsensor kan komen. Hoe lager de getallen, hoe beter.

De lichtsterkte van de cameralens zegt echter weinig over eventuele lensfouten. Denk aan vertekening, donkere hoeken of vlekken door reflecties in de cameralens.

De kwaliteit van een cameralens heeft invloed op de gemaakte foto en het gebruik van de camera:

  • De lens bepaalt voor een deel de snelheid van de camera.
  • De kwaliteit van de lens heeft invloed op het licht dat op de beeldsensor valt. Het schermbeeld kan daarom anders ogen met een andere lens.
  • Handmatig scherpstellen gaat bij de ene cameralens makkelijker dan bij de andere.

Scherptediepte

zandkasteel scherpte diepteVaak levert het mooie foto's op als alleen het hoofdonderwerp scherp is en de voor- en/of achtergrond onscherp. Dan praat je over een kleine scherptediepte. Hoe lichtsterker de lens en hoe groter de sensor, hoe kleiner de mogelijke scherptediepte.

De scherptediepte wordt kleiner als je een kleinere diafragmawaarde kiest, meer inzoomt én dichter op het onderwerp staat.

Samenwerking cameralens en body

Dezelfde lens op een andere body kan ook tot andere beeldkwaliteit leiden:

  • De software in de cameralens kan gedetailleerde data hebben over lensfouten, zodat  de body die corrigeert. Niet iedere body gebruikt die informatie (op dezelfde manier).
  • In de body en/of op de beeldsensor reflecteert het licht anders.
  • Op een body met een andere sensorgrootte kunnen lensfouten aan de randen van de foto meer of minder opvallen.
  • De scherpstelsnelheid (focus) afhankelijk van de snelheid van de cameralens én de aansturing in de body. 

Onscherpe spiegelreflexfoto’s

Bij spiegelreflexcamera's speelt nog iets bijzonders dat tot onscherpe foto's kan leiden. Zelfs bij heel dure camera's. Spiegelreflexcamera's stellen snel scherp met speciale scherpstelsensoren. Die moeten op een honderdste millimeter worden uitgelijnd.

Bepaalde body-lens combinaties kunnen onscherpe foto's maken. Dat hangt af van:

  • He precisie waarmee body en cameralens gemaakt zijn,
  • Het materiaal van de aansluiting (plastic, metaal)
  • De omgevingstemperatuur.

Bij sommige (dure) camera’s kun je voor individuele lenzen aanpassingen (laten) uitvoeren.

Compressie: van ruwe data naar jpeg

De manier waarop beeldgegevens in een fotobestand gecomprimeerd worden, verschilt per camera. Bij bewegende beelden is de compressie nog complexer. In beide gevallen is de invloed op de beeldkwaliteit groot. Als een camera alle ruwe gegevens van de beeldsensor onbewerkt opslaat, krijg je enorm grote bestanden. Daar kunnen de meeste mensen niet mee werken.

Om deze reden kunnen alle digitale camera's foto's opslaan in jpeg-formaat. Deze bestanden zijn een stuk kleiner. Enerzijds omdat de beeldinformatie op een slimmere manier wordt samengevat. En anderzijds omdat bepaalde beeldinformatie, zoals bepaalde kleurinformatie, wordt weggelaten. Deze 'compressie' is acceptabel omdat het menselijk oog toch niet alles kan zien.

Wanneer je een jpeg-formaat foto bewerkt en opnieuw opslaat is de kans op verder informatieverlies vrij groot. Het liefst is een foto in jpeg-formaat in één keer goed. En, als het het nodig is, bewerk je een jpeg-foto maar één keer.

Voor gevorderden

Camera's voor gevorderde gebruikers kunnen foto's onbewerkt opslaan. In dit zogenaamde RAW-formaat zijn nog geen pixels berekend. Er is alleen vastgelegd hoeveel licht elk elementje op de beeldsensor heeft opgevangen. RAW-bestanden zijn véél groter dan jpeg-bestanden. Ze kunnen niet zomaar door alle software gelezen worden. En RAWo-bestanden moeten bijna altijd bewerkt worden. Hoef je foto's niet (meer) te bewerken? Da, is het zonde van de ruimte om ze als RAW-bestand te bewaren. Jpeg is dan prima.

Veel camera's kunnen zowel in foto tegelijkertijd in RAW-formaat en jpeg-formaat opslaan.
Ben je tevreden met je foto? Dan kun je de RAW-formaat foto verwijderen om ruimte te besparen.
Ben je niet tevreden? Dan heb je nog de RAW-formaat foto die je met alle kwaliteitsbehoud kunt bewerken. Ze kunt hem  eventueel alsnog opslaan in het minder geheugen verslindende jpeg-formaat. 

Schrijf je in voor onze gratis e-mails

Blijf op de hoogte van nieuws, acties en tips. Zo bespaar je geld, voorkom je een miskoop én weet je wat jouw rechten zijn als consument.
In onze privacyverklaring lees je hoe we omgaan met je persoonsgegevens en e-mails voor je personaliseren. Afmelden kan altijd.