Blog 29: Beleggingsfraude

Welke vormen van beleggingsfraude komen jullie tegen?

Erik: 'Oplichting en fraude is helaas van alle tijden. Vroeger trokken oplichters met koetsen rond om producten te verkopen die mensen zogenaamd beter, sterker of gezonder zouden maken. Daar komt ook het begrip kwakzalverij vandaan: het aanbieden van middelen die wonderen beloven, maar niets waarmaken.

Hoewel de vorm is veranderd, is het principe hetzelfde gebleven. Tegenwoordig vindt veel oplichting online plaats, waaronder ook beleggingsfraude. De laatste jaren gebeurt dit op een steeds innovatiever en geraffineerder manier. Denk aan professioneel ogende websites, nepplatforms en aantrekkelijke sociale media accounts. Soms is echt nauwelijks nog te onderscheiden van nep.

Vaak worden er gouden bergen beloofd maar wordt alleen de aanbieder van de producten er beter van. Maar in sommige gevallen gaat het oplichten subtieler. Zo nemen de gevallen van datingfraude ook toe. Hier wordt een emotionele liefdesrelatie opgebouwd waardoor er veel vertrouwen is. Vervolgens word je verleid om geld over te maken om te 'investeren' waarna de oplichter er met het geld vandoor gaat.'

Marco: 'De politie en Belastingdienst waarschuwen voor een nieuwe golf van cryptofraude. Volgens cijfers van de Fraudehelpdesk werd er in 2024 zo’n 25 miljoen euro buitgemaakt. In 2025 ligt dat bedrag nog hoger. De kans dat je hiermee te maken krijgt, wordt steeds groter. In 2024 en 2025 investeerde 1 op de 10 beleggers in producten met crypto als onderliggende waarde. In 2022 was dat nog maar 1 op de 100. Dat blijkt uit onderzoek van de AFM.

Bij cryptobeleggingsfraude gebruiken criminelen vaak namen en gezichten om vertrouwen te wekken. Ze benaderen slachtoffers via sociale media en doen zich voor als ervaren beleggers of betrouwbare aanbieders. Soms nemen de fraudeurs hun tijd om langzaam vertrouwen op te bouwen. Daarna halen ze slachtoffers over om steeds grotere bedragen te investeren.

Bankhelpdeskfraude maakt jaarlijks ook duizenden slachtoffers. Het slachtoffer boekt vaak zelf geld over tijdens een gesprek met een nepbankmedewerker. Die waarschuwt dat je rekening geplunderd wordt en dat snel handelen nodig is. Hij biedt de mogelijkheid om je geld veilig over te boeken. In werkelijkheid boek je het geld zelf over naar de oplichter.

In 2024 ging het om bijna 7000 slachtoffers en ongeveer 23 miljoen euro schade. De fraude waarbij je zelf je spullen afgeeft kan natuurlijk ook offline plaatsvinden. Denk aan een telefoontje van de ‘politie’ die je waarschuwt voor inbrekers. Vervolgens halen nepagenten je waardevolle spullen op om ‘veilig te bewaren’.'

Hoe herken je beleggingsfraude?

Erik: 'Er zijn duidelijke rode vlaggen. We schreven hier eerder al over in ons blog: De snelste weg naar een domme belegging. Voor mij blijft de belangrijkste regel: als iets te mooi lijkt om waar te zijn, dan is dat meestal ook zo. Hoge rendementen zijn alleen mogelijk als je veel risico neemt. Daarom ben ik extra alert zodra ik het woord ‘gegarandeerd’ tegenkom in combinatie met een hoog rendement.

Daarnaast wil ik begrijpen waarin ik mijn geld stop. Als het verhaal zo ingewikkeld is dat ik het niet in een paar zinnen aan mijn buurman kan uitleggen, dan haak ik af. Je kunt beter een mooie kans missen dan het risico lopen dat je al je geld kwijt raakt.'

Marco: 'Ongeveer 1 op de 7 Nederlanders kreeg wel eens een vermoedelijk frauduleus beleggingsaanbod. Meestal gebeurde dat via sociale media of e-mail. Ongeveer 2 op de 100 Nederlanders zegt daadwerkelijk slachtoffer te zijn geworden van beleggingsfraude. Dit onderzoek van de AFM laat zien hoe groot het probleem is.

Kijk dus uit voor aanbiedingen op social media of via e-mail. Fraudeurs doen zich voor als succesvolle beleggers, bekende personen of betrouwbare platforms. En als je ook nog eens persoonlijk benaderen is dat natuurlijk al helemaal een rode vlag.

Daarnaast gebruiken fraudeurs emoties om rationeel denken te omzeilen. Dat kan gaan om enthousiasme en hebzucht, maar ook om angst of tijdsdruk. Slachtoffers worden overdonderd met informatie en aangespoord om snel te handelen, waardoor ze impulsieve beslissingen nemen. Word je onverwacht benaderd? Bijvoorbeeld door iemand die zich voordoet als de bank, de politie of een beleggingsplatform? Hang dan op of neem afstand en bel zelf het officiële nummer.'

Resultaat januari

Beide investigators beleggen vanaf oktober 2023 iedere maand €500. Het jaar 2026 begon positief. De portefeuille van Erik steeg met 3,7%. En Marco haalde met zijn beleggingen een maandrendement van 1,3%.

Erik: ‘Het is fijn om te zien dat we dit jaar goed starten. Ook het fonds wat ik begin dit jaar heb gekocht doet het goed. Ik ben benieuwd wat dit nieuwe jaar ons gaat brengen.'

Wil je weten waar Erik en Marco in beleggen? Bekijk de portefeuilles en resultaten.