Opvragen gegevens oplichter bij je bank

NAW-gegevens oplichter

De procedure heet voluit Procedure NAW-gegevens Begunstigde bij niet-bancaire Fraude (PNBF). Slachtoffers van niet-bancaire fraude kunnen de NAW-gegevens (naam, adres, woonplaats) van hun (vermeende) oplichter opvragen bij hun bank. Niet-bancaire fraude is fraude waarbij je zelf het geld hebt overgeboekt. Het gaat om de NAW-gegevens van degene die jouw geld heeft ontvangen. Dat is vaak niet de oplichter zelf, maar bijvoorbeeld een geldezel.

Dit doen banken alleen als je aan bepaalde voorwaarden voldoet. Voldoe je aan die voorwaarden? Dan krijgt de vermeende oplichter (de ontvanger van het geld) eerst 3 weken de tijd om het geld vrijwillig terug te betalen. De ontvanger van het geld is vaak niet de oplichter zelf. Gebeurt dit niet, dan krijg je de NAW-gegevens.

Niet-bancaire fraude

De procedure geldt alleen bij niet-bancaire fraude. Dat is fraude waarbij het slachtoffer zélf de betaalopdracht geeft. Banken vergoeden nu alleen schade als je níet zelf de betaalopdracht hebt gegeven. In ieder geval als je je aan de veiligheidsvoorschriften hebt gehouden. Alleen voor bankhelpdeskfraude, een vorm van niet-bancaire fraude, maakten de banken vorig jaar een uitzondering. 

De PNBF moet ervoor zorgen dat je bij niet-bancaire fraude ook je geld terug kan krijgen. Je kan de procedure gebruiken bij twee soorten oplichting:

• Oplichting door een online nepverkoper of nepwebwinkel. 
• Oplichting via een bericht (zoals WhatsApp, e-mail of sms) of telefoon. Het bericht lijkt afkomstig van bijvoorbeeld een vriend, een bank, bedrijf of overheidsinstelling.

Voorwaarden om de gegevens van je oplichter te krijgen

Om de gegevens van je vermeende oplichter (de ontvanger van je geld) te krijgen moet je aan bepaalde voorwaarden voldoen. Deze zijn opgesteld door Betaalvereniging Nederland. De voorwaarden zijn afhankelijk van de oplichtingsvorm:

Stappen opvragen gegevens oplichter bij de bank

Stappen na ontvangst NAW-gegevens oplichter

Veelgestelde vragen over de civiele procedure

Geen NAW-gegevens van je bank?

Voldoe je niet aan de voorwaarden van de bank? Bijvoorbeeld omdat je geen (Nederlands) IBAN hebt?

Dat komt regelmatig voor. Bijvoorbeeld als je niet direct aan de oplichter hebt betaalt, maar via een zogenoemde payment service provider hebt overgemaakt. Zo’n partij regelt de online betalingen voor bedrijven. Je ziet dan de naam van die partij op je afschrift, zoals Mollie of Buckaroo. 

Je kunt de fraude soms wel melden bij deze partijen en een klacht indienen. Maar ze mogen geen NAW- gegevens aan consumenten verstrekken.

Pilot tegen fraude online handel

Bij de politie loopt een pilot om fraude bij online handel tegen te gaan. Het gaat hierbij alleen om fraudegevallen waarbij je iets koopt bij een webshop of Marktplaats en niets geleverd krijgt. Dit soort fraudegevallen worden direct na aangifte in behandeling genomen door de Aansprakelijkgesteld Nederland, LAVG en SODA. 

Evaluatie

Uit een evaluatie van de pilot blijkt dat een groot deel (87%) van de 211 slachtoffers die mee deden een resultaat hadden. Ze kregen hun geld terug, troffen een betalingsregeling of kregen te maken met een gerechtelijke procedure of vonnis. De pilot loopt nog. 

Let op: De politie selecteert aangevers die mee kunnen doen aan de pilot. Als slachtoffer/aangever word je benaderd door de politie. Word je niet benaderd door de politie om mee te doen aan de pilot? Start dan zelf de procedure om de gegevens van je oplichter op te vragen bij je bank.