Wat is werkelijk rendement in box 3?

Wat is werkelijk rendement?

Er is een nieuwe manier van belasting betalen over je vermogen, namelijk over het werkelijk rendement. Dit betekent dat je belasting betaalt over de opbrengsten die je daadwerkelijk haalde. Denk hierbij aan:

• Rente op je spaarrekening.
• Dividendopbrengsten van je beleggingen.
• Huuropbrengsten van je vakantiehuis of tweede woning.
• Koersresultaten van je beleggingen.
• Waardeverandering van je vakantiehuis of tweede woning.
• Betaalde of ontvangen rente op leningen.

Het werkelijk rendement kan positief en negatief zijn. Ook als je verlies maakte met je beleggingen telt dit rendement mee. Over het totale werkelijk rendement in 2025 betaal je 36% belasting. Heb je geen rendement behaald? Dan betaal je dus ook geen belasting.

Belastingaangifte 2025

In je belastingaangifte kun je dit jaar je werkelijk rendement invullen. Dat hoeft niet meer met een aparte aangifte. Het invullen van het werkelijk rendement is een keuze.

Maak je gebruik van de VIA, de vooringevulgde aangifte? Dan krijg je daar een vraag of je het werkelijk rendement in wilt vullen. Je krijgt in je aangifte dan extra vragen die gaan over het werkelijk rendement. Je kunt er ook voor kiezen om eerst nee te antwoorden. Je aangifte in te vullen en te zien wat de hoogte van het fictieve rendement is. Dan kun je inschatten of het zin heeft om alsnog te kiezen voor werkelijk rendement.

Maak je geen gebruik van de VIA, dan krijg je aan het einde van je aangifte een nieuw scherm ‘werkelijk rendement’. Hier kun je aangeven of je het werkelijk rendement wilt invullen of niet. De Belastingdienst laat hier het rendement zien volgens de normale belastingregels. Zo weet je beter of invullen zin heeft. Kies je voor 'ja', dan ga je terug in je aangifte naar de schermen waar je je werkelijk rendement kunt invullen. Hier staan nu extra invulvelden.

Voordeligste berekening

Na het invullen berekent het programma voor beide manieren de belasting uit en kiest de optie die het meest voordelig voor je is. In je aangifte kun je de berekeningen hier terugvinden:

• Ga in het linkermenu naar het scherm ‘overzicht belasting en premies’.
• Kies voor ‘Inkomstenbelasting’.
• Klik op je naam.
• Klik op ‘Box 3: sparen en beleggen’.
• Er klapt een scherm open en je ziet beide berekeningen.
• Onder de knop ‘bekijk’ staat eventueel nog extra toelichting.

Er worden geen gedetailleerde berekeningen van het werkelijke rendement gegeven. Alleen het resultaat staat hier.

Het kan dus geen kwaad om het werkelijk rendement in te vullen als dit toch hoger is. Maar omdat het meer werk is, geeft de Belastingdienst je de keuze om dit wel of niet te doen.

Hoe bereken je het werkelijk rendement?

De berekening van het werkelijk rendement kent net iets andere regels dan de huidige berekening. Zie het artikel: 'Hoe bereken ik het werkelijk rendement?' voor meer informatie en rekenvoorbeelden. Of bekijk de antwoorden op de 25 meest gestelde vragen over het werkelijk rendement.

Werkelijk rendement vaak niet gunstiger

De verwachting is dat in veel gevallen de berekening volgens het werkelijk rendement niet voordeliger is. Dat heeft een aantal redenen. Zo mag je bij het werkelijk rendement geen rekening houden met de vrijstelling. Het werkelijk rendement over al je vermogen in box 3 telt mee. Ligt je vermogen maar net boven de vrijstelling, €57.684 per persoon (2025)? Dan is de huidige methode voordeliger.

Daarnaast blijkt het werkelijk behaalde rendement vaak hoger dan het bedachte rendement van de Belastingdienst. De rente op het spaargeld in je aangifte 2025 is nog niet bekend, maar ligt waarschijnlijk zo rond de 1,28%. Veel banken geven een vergelijkbare of hogere rente. Ook de aandelen en het vastgoed hadden in veel gevallen weer een goed jaar. Maar er zijn altijd uitzonderingen. Kijk daarom naar je eigen werkelijk behaalde rendement.

Welke gegevens heb je nodig?

Voor het doorgeven van je werkelijk rendement heb je informatie over je werkelijk behaalde rendement nodig. Denk bijvoorbeeld aan jaaroverzichten van banken waar de betaalde of ontvangen rente op staat. Jaaroverzichten van beleggingsinstellingen waar het ontvangen dividend op staat en overzichten van je totale aan- en verkopen. Maar bijvoorbeeld ook de bankafschriften van de ontvangen rente van de lening aan je kind.

In ons artikel: ‘Waar vind ik het werkelijk rendement?’ lees je meer informatie. De Belastingdienst heeft ook een overzicht gemaakt van de benodigde gegevens.

2024 en eerdere belastingjaren

De keuze voor het werkelijk rendement geldt niet alleen voor je belastingaangifte over 2025, maar ook voor eerdere jaren. In ieder geval voor de jaren 2021 tot en met 2024. En als je aan de voorwaarden voldoet, dan ook voor de jaren 2017 tot en met 2020.

Wil je weten voor welke jaren je kunt kiezen voor werkelijk rendement? Kijk dan in het overzicht van de Belastingdienst. De Belastingdienst stuurt een uitnodiging voor ieder belastingjaar. In het schema van de Belastingdienst staat wanneer zij de brieven voor de belastingjaren gaan versturen. Al kun je de aangifte online al wel eerder doen.

Opgaaf werkelijk rendement

Om je werkelijk rendement voor eerdere jaren door te geven, vul je het formulier 'Opgaaf Werkelijk Rendement' in. Deze vind je in de mijn-omgeving van de Belastingdienst bij het belastingjaar onder het kopje 'mijn werkelijk rendement box 3 opgeven'.

Je kunt het formulier vergelijken met een soort mini-aangifte. Het formulier is ook op papier beschikbaar. Neem hiervoor contact op met de Belastingdienst.

Stuur het formulier alleen in als het werkelijk rendement lager is en je daardoor minder belasting hoeft te betalen. Is je werkelijk rendement niet lager en heb je de aangifte toch ingestuurd? Dan blijft de berekening in je oorspronkelijke aangifte gelden. Je gaat niet meer belasting betalen.

Hulp nodig?

Op onze website vind je veel informatie over box 3. Zie de linkjes onderaan deze pagina. Ook op de website van de Belastingdienst vind je informatie.

Heb je hulp nodig? We kunnen je helaas niet helpen bij het invullen van het formulier over het werkelijk rendement. Neem hiervoor contact op met de Belastingdienst via de belastingtelefoon, maak een (video)belafspraak of ga bij de Belastingdienst langs. Het nummer van de belastingtelefoon is 0800-0543. Toets tijdens de welkomstboodschap 7456 in. Je krijgt dan iemand aan de lijn van team Box 3.

Je kunt eventueel ook op zoek gaan naar een belastingadviseur. Maar niet alle belastingadviseurs nemen nieuwe klanten aan.