icon-menu logo_footer preds symbol-afrader symbol-bestekoop symbol-besteuittest

Aftrekposten

De meeste aftrekposten staan niet vooraf ingevuld in de aangifte inkomstenbelasting. Bekijk zelf wat er voor je te winnen valt als je belastingaangifte doet. 
Carola van Dorp

Carola van Dorp , Expert Geld & Verzekering Bijgewerkt op: 15 maart 2022

Blok 5 1200x800_aftrek-kortingen

Welke aftrekposten zijn er?

  • Hypotheekrente
  • Ziektekosten
  • Giften
  • Studiekosten
  • Partneralimentatie
  • Reiskosten
  • Lijfrente

Andere aftrekposten

Ook zijn er nog een paar minder vaak toegepaste aftrekposten. Deze noemen we hieronder. 

De hypotheekrente staat vaak al vooraf ingevuld in de aangifte, maar andere aftrekposten niet. Bekijk of er aftrekposten er voor jou zijn. Als dat zo is dan doe je aangifte via Mijn Belastingdienst. De aangifte-app kun je hiervoor niet gebruiken, omdat je hierin de aftrekbare kosten niet kwijt kunt.

Belastingteruggave specifieke zorgkosten

Bij deze aftrekpost gaat het om ziektekosten die niet gedekt zijn door de zorgverzekering

Je kunt deze kosten aftrekken voor:

  • Jezelf
  • Je fiscale partner.
  • Kinderen jonger dan 27 jaar.
  • Je inwonende en zorgafhankelijke ouders, broers en zussen.
  • Ernstig gehandicapte personen van 27 jaar of ouder die tot je huishouden horen.

Drempel

Er is een niet-aftrekbare drempel. De hoogte van deze drempel hangt af van je drempelinkomen. Dat is het inkomen in box 1, box 2 en box 3, vóór aftrek van de persoonsgebonden aftrekposten. Heb je over heel 2021 minder zorgkosten dan dit drempelbedrag, dan heeft het geen zin om alle kosten te omschrijven in de aangifte.

Bereken je persoonlijke drempelbedrag over 2021.

Van veel zorgkosten verwacht je misschien niet dat ze aftrekbaar zijn. Maar laat geen geld liggen. Alle kosten in de lijst hieronder kun je gebruiken voor een hogere aftrekpost.

Aftrekbare zorgkosten die vaak vergeten worden:

Let op: zorgkosten die vallen onder het eigen risico van de verzekering kun je niet aftrekken. 

Lees meer over zorgkosten:

Giften

Giften aan goede doelen zijn aftrekbaar. Dat geldt ook voor giften aan kerken en politieke partijen.

De volgende voorwaarden gelden: 

  • Je doet de gift aan een Algemeen Nut Beogende Instelling (ANBI) of aan een steunstichting SBBI (Sociaal Belang Behartigende Instelling). Ga na of een goed doel een ANBI is.
  • Je moet de gift schrijftelijk bewijzen met bankafschriften.
  • Je giften komen uit boven de niet-aftrekbare drempel van 1% van je drempelinkomen. Dit is het inkomen van de 3 boxen samen, vóór aftrek van persoonsgebonden aftrekposten. Deze drempel is minimaal €60.
  • Je kunt maximaal 10% van je drempelinkomen aftrekken.

LET OP: vanaf 1 januari 2021 zijn contante giften niet meer aftrekbaar. Ook niet als je een schriftelijk bewijs hebt. Gebruik de QR-code of pin bij de collectant voor een aftrekbare gift.

Tips voor extra aftrek

  • Schenk je in plaats van een losse gift regelmatig aan een ANBI of bepaalde verenigingen? Bijvoorbeeld maandelijks? Dan is de volledige gift aftrekbaar. Dus zonder drempel. Je moet dan wel minimaal 5 jaar lang een gelijk bedrag schenken aan een of meer vaste doelen en dat vóóraf vastleggen in een overeenkomst. Je kunt daarvoor de overeenkomst periodieke giften van de Belastingdienst gebruiken. Of gebruik een formulier van het goede doel zelf. Bereken zelf hoeveel de Belastingdienst meebetaalt aan je gift.
  • Bij schenkingen aan de meeste culturele instellingen mag je zelfs 125% van de gift aftrekken. Zoals bijvoorbeeld bij je gift aan musea. 
  • Vind je een 100% aftrekbare schenking regelen toch nog te veel gedoe? Of wil je je niet voor 5 jaar vastleggen? Overweeg dan om eens in de 2 jaar te doneren in plaats van jaarlijks. Je hebt dan maar 1 keer te maken met de drempel.

Vrijgestelde schenkingen zijn niet aftrekbaar

Let op: we krijgen vaak de vraag of vrijgestelde schenkingen aan bijvoorbeeld je kinderen aftrekbaar zijn in de aangifte inkomstenbelasting. Dat zijn ze niet. Het woord ‘vrijgesteld’ doelt op een vrijstelling van schenkbelasting. Niet op een vrijstelling in de aangifte inkomstenbelasting.

Lees meer over slim omgaan met aftrekbare giften.

Reiskosten woon-werkverkeer

Ga je van en naar je werk met het openbaar vervoer, zonder dat je die kosten vergoed krijgt? Waarschijnlijk kun je dan geld terugkrijgen voor de reiskosten als de afstand meer dan 10 kilometer is. In de aangifte via Mijn Belastingdienst vul je dan 'ja' in bij de vraag of je met het openbaar vervoer naar je werk reist. Je hebt wel bewijs nodig dat je met het OV reisde.

Belastingteruggave studiekosten

Aftrekbare studiekosten zijn uitgaven voor een opleiding waarmee je de vakkennis voor je huidige beroep bijhoudt. Of de onkosten die je maakt voor een opleiding voor een nieuw beroep.

Let op de volgende voorwaarden voor aftrek:

  • De kosten worden niet vergoed door de werkgever of je ouders.
  • Je studie kost meer dan € 250. De eerste €250 is niet aftrekbaar (niet aftrekbare drempel). De rest van het bedrag kun je wel aftrekken.
  • Je mag alleen noodzakelijke kosten zoals college- en examengeld aftrekken.
  • Je studie is van belang voor je (toekomstige) werk.
  • Je hebt voor deze kosten geen recht op studiefinanciering of een daarmee vergelijkbare vorm van ondersteuning.

Alleen de in 2021 betaalde studiekosten kun je aftrekken bij je aangifte inkomstenbelasting over 2021.

Nieuwe subsidieregeling

In 2022 vervalt deze aftrekpost voor studiekosten. Vraag vanaf 1 maart 2022 een subsidie aan van maximaal € 1000 per jaar voor opleiding en ontwikkeling. Je moet dan wel voldoen aan voorwaarden. 

Lees meer over: Subsidieregeling voor studiekosten  

Betaalde partneralimentatie

Partneralimentatie is een aftrekpost voor degene die hem betaalt. De partner die de alimentatie ontvangt, betaalt er juist belasting over in box 1. Ook alimentatie aan iemand met wie je ongehuwd samenwoonde kan aftrekbaar zijn. Dat is zo als deze de door de rechter vastgestelde 'Tremanormen' niet overschrijdt.

Blijft je ex in jullie huis wonen?

Misschien woont je ex in een huis dat nog voor een deel van jou is? In de eerste 2 jaar blijft de hypotheekrente vaak wel aftrekbaar als partneralimentatie of als aftrekbare hypotheekrente. Je moet ook nog steeds het ‘eigenwoningforfait’ opgeven over het deel van de woning dat je eigendom is.

Neem bij uit elkaar gaan de moeite om de regels echt goed door te nemen. Het komt heel vaak voor dat ex-partners geen van beiden rente kunnen aftrekken, omdat ze dat niet hebben gedaan.

Na 2 jaar minder voordeel

Is de woning 2 jaar na je eigen vertrek uit de woning nog steeds je eigendom of voor een deel van jou? Dan wordt de belastingregeling van de ene op de andere dag een stuk onvoordeliger. Het is in fiscaal opzicht aan te raden dat het huis daarvoor in de verkoop gaat of dat je ex hem daarvoor overneemt.

Let op: kinderalimentatie hoort niet meer thuis in de belastingaangifte. 

Tip: bekijk ook de checklist gescheiden en je belastingaangifte.

Weekenduitgaven gehandicapten

Heb je een gehandicapt kind van 21 jaar of ouder die in een inrichting wordt verpleegd? Dan mag je meestal kosten aftrekken voor het in huis hebben van je kind in de weekenden en vakanties. Je kunt €11 per dag aftrekken plus €0,19 per kilometer voor het halen en brengen met de auto.

Mentor of belangenbehartiger

Dat geldt ook voor ernstig gehandicapte broers of zussen en een ernstig gehandicapt persoon van wie je mentor bent. Of voor een gehandicapt persoon, voor wie je als curator de persoonlijke belangen behartigt.

Let op: De Belastingdienst weigert de aftrekpost wel eens als de persoon met een handicap zelf veel spaargeld heeft of een behoorlijk inkomen. Het kan helpen om dan een bezwaarschrift te sturen. Verwijs daarin naar deze brief van de Tweede Kamer (onder 'Weekenduitgaven voor gehandicapten').

Kosten voor je woning

Je kunt ook kosten aftrekken voor de lening voor je woning. De fiscale eigenwoningregeling is zo ingewikkeld geworden, dat je al snel door de bomen het bos niet meer ziet. Hoe zit het bijvoorbeeld als je verhuist?

Checklist huizenbezitters

Wij hebben de belangrijkste aandachtspunten voor huizenbezitters op een rijtje gezet op een aparte pagina in de checklist voor huizenbezitters.

Familielening

Tip: Met een familielening met een hoge rente haal je het maximale uit deze aftrekpost. Maar dan moet je het wel goed regelen. Lees hoe je een aftrekbare familielening regelt

Let op: Veel mensen laten belastingvoordeel liggen in het jaar van aankoop van een nieuwe woning. Controleer wat er allemaal aftrekbaar is als je in 2021 een woning hebt gekocht.

Lijfrente

Bouw je in de ogen van de Belastingdienst weinig pensioen op? Dan kun je dit pensioentekort fiscaal voordelig aanvullen met een lijfrente. Het bedrag dat je aan lijfrentepremies betaalde in 2021, mag je in je aangifte over 2021 aftrekken voor zover je jaarruimte hebt. Deze jaarruimte mag je ook op een later moment gebruiken, via de zogenoemde reserveringsruimte. Dat is het totaal van de jaarruimten die in de afgelopen 7 jaar nog niet benut zijn.

Jaar- en reserveringsruimte

Bereken hoeveel jaarruimte en reserveringsruimte je hebt. Er gelden wel voorwaarden voor deze aftrekpost in je aangifte. 

Spaar je voor de oude dag met een lijfrente? Gebruik dan de jaarruimte niet in je aangifte als je nog reserveringsruimte overhebt. Dat levert mogelijk voordeel op in komende jaren.

Belastingteruggave berekenen

Je mag deze aftrekposten niet aftrekken van het totale belastingbedrag dat je moet betalen. Je moet hem aftrekken van je belastbare inkomen (in box 1). Dit betekent dat een aftrekpost van €1000 je helaas nooit €1000 in je portemonnee oplevert. Het hangt af van je belastingtarief in box 1 hoeveel geld je er wél mee bespaart.

Belastingtarief

Je belastingtarief hangt af van je leeftijd en je inkomen. Er zijn verschillende belastingschijven. Het tarief is in 2022 maximaal 49,50%. Maar de aftrek in de hoogste schijf wordt inmiddels beperkt tot 40%. Je bespaart met een aftrekpost van €1000 dus nooit meer dan €400. 

Deze beperking tot 40% geldt niet voor premies voor een lijfrente en voor de aftrek voor woon-werkverkeer. Die zijn aftrekbaar tegen het werkelijke tarief, dus bij een inkomen van €68.607 of hoger tegen 49,5%.

Verdien je minder, dan krijg je je volledige belastingtarief terug. Dat is in 2021 37,07% (of 19,17% voor AOW'ers met een inkomen tot €36.410). Verdien je veel, dan heb je meer voordeel van een aftrekpost  dan wanneer je weinig verdient. 

Meer aftrekposten dan inkomsten?

Je belastbare inkomen in box 1 is het 'inkomen uit werk en woning'. Als dit lager is dan je persoonsgebonden aftrekposten, dan schuift het resterende deel door naar achtereenvolgens box 3 en box 2. Dit gebeurt automatisch door het aangifteprogramma. De belastingbesparing die je bereikt met de aftrekpost wijkt daardoor soms af van je belastingtarief in box 1.

De kans is groot dat je in box 2 en box 3 geen belastbare inkomsten hebt waarvan de aftrekposten kunnen worden afgetrokken. De aftrekpost schuift dan door naar het volgende belastingjaar. Als er dan nóg geen of niet voldoende belastbaar inkomen is om van de aftrekpost te profiteren, dan is er nog een ander oplossing. De nog resterende aftrekpost schuif je dan onbeperkt door naar een volgend jaar waarin je deze kunt gebruiken.

Tip: Heb je een laag inkomen, zodat je weinig belasting terugkrijgt over je aftrekposten? Als je een fiscale partner zonder inkomen hebt dan kun je de aftrekpost soms beter bij je partner aangeven. Je hebt dit jaar dan wel geen aftrek, maar je mag deze aftrekpost volgend jaar opvoeren. Dat is voordelig als je het volgende jaar een hoger inkomen en een hoger belastingtarief hebt. Of als je partner dat dan heeft.

Fiscale partners

Doe altijd samen online aangifte als je een fiscale partner hebt. Alleen dan kun je in het verdeelscherm van de aangifte goed uitproberen bij welke verdeling van de aftrekposten je samen het minste belasting betaalt.

Haal méér geld op bij de Belastingdienst:

Vond je dit artikel interessant?

Blijf per e-mail op de hoogte van nieuws, acties en tips. Zo bespaar je geld, voorkom je een miskoop én weet je wat jouw rechten zijn als consument.
We gaan zorgvuldig om met je gegevens. Ben je ingelogd op onze website en heb je de personalisatie cookies geaccepteerd? Dan combineren we je klikgedrag met je persoonlijke gegevens. Zo ontvang je e-mails die zijn afgestemd op jouw interesses. Afmelden kan altijd. Lees ook onze privacyverklaring.