icon-menu logo_footer preds symbol-afrader symbol-bestekoop symbol-besteuittest

Aftrekpost: giften

Geef je aan het goede doel, dan krijg je soms een flink belastingvoordeel cadeau via de aangifte inkomstenbelasting. Als je vooraf goed op de hoogte bent van de regels, pak je meer belastingvoordeel mee. 

Nelleke Rookmaaker

Nelleke Rookmaaker , Expert Geld & Verzekering Bijgewerkt op:6 december 2018

collectebus-belastingaangifte

De fiscus onderscheidt 2 soorten giften:

  • gewone giften
  • periodieke giften

Gewone giften

Denk je niet over belastingaftrek na, dan doe je waarschijnlijk gewone giften. De term periodieke gift is misschien wat verwarrend, want de automatisch afgeschreven maandelijkse bijdrage aan bijvoorbeeld Artsen zonder Grenzen geldt meestal niet als periodieke gift. Dat zijn dan gewone giften. Helaas, want die zijn alleen aftrekbaar voor zover je in 1 jaar meer schenkt dan 1% van je jaarinkomen (inkomen uit box 1, 2 en 3, zonder persoonsgebonden aftrek).

Partners moeten hun inkomen bij elkaar optellen. Er geldt ook een maximum voor de aftrek van gewone giften: 10% van je inkomen. Al met al schiet het bij gewone giften niet echt lekker op met de aftrekpost.

Voorbeeld 1: gewone giften

Piet heeft in 2017 een inkomen van €50.000 en schenkt €50 per maand aan Artsen zonder Grenzen. In totaal schenkt hij daardoor €600 in 2017. Omdat 1% van €50.000 niet aftrekbaar is, kan hij dus maar €100 aftrekken. Omdat Piet 40,80% belasting betaalt, bespaart hij met deze aftrekpost €41 belasting.

Tip

Om het effect van de drempel te verminderen, kun je overwegen de giften die je eigenlijk over 2 (of meer) jaren wilde spreiden in 1 jaar te concentreren. Je hebt dan maar 1 keer met een drempel te maken en kunt daardoor in totaal meer belasting aftrekken.

Voorbeeld 2: om het jaar schenken

Piet heeft in 2017 een inkomen van €50.000 en schenkt in 2017 ineens €1200 aan Artsen zonder Grenzen. In 2018 geeft hij niets. Omdat 1% van €50.000 niet aftrekbaar is, kan hij in 2017 €700 aftrekken. Omdat Piet 40,8% belasting betaalt, bespaart hij met deze aftrekpost €286 belasting.
Ter vergelijking: Als hij 2 jaar lang €50 per maand had overgemaakt, had hij in totaal ook €1200 geschonken. Hij had dan in beide jaren (ongeveer) €41 belastingvoordeel kunnen krijgen (zie voorbeeld 1). In totaal €82.

Periodieke giften

Bij periodieke giften wordt het pas echt leuk. Die zijn van de eerste tot de laatste euro aftrekbaar. Máár: er is pas sprake van een periodieke gift als je van te voren vastlegt dat je (minstens) 5 jaar een gelijk bedrag gaat schenken aan een bepaald goed doel.

Overeenkomst

Je moet de periodieke gift vastleggen. Download daarvoor een modelovereenkomst van de Belastingdienst of van de website van de organisatie zelf. Vul hem in en stuur hem op naar het goede doel. Dat vult de rest in en stuurt de overeenkomst terug. Bewaar deze in je administratie, want de fiscus kan ernaar vragen.

Een periodieke gift is bij veel goede doelen een optie voor schenkingen vanaf een paar tientjes per jaar. Je kunt de akte eventueel ook via de notaris vastleggen. Voor 2014 was dat zelfs verplicht om te profiteren van de fiscale voordelen voor periodieke giften. Omdat dat niet meer zo is, ligt een notariële akte nu minder voor de hand.

Voorbeeld 3: giften op basis van een overeenkomst

Piet wil €600 geven aan zijn favoriete goede doel: Artsen zonder Grenzen. Hij twijfelt tussen een schenking ineens of periodiek schenken.

Als Piet de gift van €600 opknipt in 5 jaarlijkse giften van elk €120, kan hij in 5 jaar tijd €600 aftrekken. Ten minste, als hij de gift op de juiste manier vastlegt. Hij is dan verplicht 5 jaar lang te schenken. Dat vindt Piet niet erg, want als hij die €600 in 1x weggeeft, kan hij die schenking ook niet meer terugdraaien. Omdat Piet €50.000 per jaar verdient, bespaart hij uiteindelijk 40,8% van het aftrekbare bedrag. In dit voorbeeld is dat €244. Dat is 6x zoveel als bij een gewone gift (in voorbeeld 1 hierboven).

Pas op!

Omdat je je voor minstens 5 jaar vastlegt bij een periodieke schenking, is het goed te weten dat de giftenaftrek de komende jaren hoogstwaarschijnlijk gaat dalen voor mensen met een belastbaar inkomen boven de €20.000. Er is een daling van het belastingtarief en aftrektarief aangekondigd voor belastbare inkomens tot €68.600. Het percentage gaat van 40,85% (in 2018) naar 37% (in 2019). Voor belastbare inkomens boven €68.600 daalt het aftrekpercentage de komende jaren waarschijnlijk fors van 51,95% (in 2018) naar 37% in 2023.

Soms zinloos in combinatie met andere schenkingen

Als je naast de periodieke giften ook nog 1% tot 10% van je inkomen schenkt aan goede doelen via gewone schenkingen (alle giften zonder overeenkomst) heb je niets aan de regeling voor periodieke schenkingen. Je hebt dan onder aan de streep toch last van dezelfde aftrekbeperking. Overweeg dan ook de kleinere schenkingen om te zetten in periodieke giften. 

Soms korter dan 5 jaar

Als er iets gebeurt waardoor je niet meer wilt schenken aan een goed doel, bijvoorbeeld omdat je zelf financieel in de problemen komt, zit je juridisch wel vast aan de overeenkomst.

Maar je kunt wel vastleggen dat de verplichting tot schenken vervalt bij arbeidsongeschiktheid of werkloosheid, als het goede doel failliet gaat of de instelling de ANBI-status verliest. In die ongelukkige situaties blijven de schenkingen die je deed aftrekbaar, terwijl je na intreden van die gebeurtenis niet hoeft te blijven schenken. In de modelovereenkomst van de Belastingdienst kun je deze optie tegenwoordig gewoon aanvinken.

In de overeenkomst moet zijn bepaald dat de uitkeringen eindigen als je komt te overlijden tijdens de looptijd. Je kunt de overeenkomst in plaats daarvan ook afhankelijk maken van het leven van iemand anders.

Overige vereisten

  • Als je een tegenprestatie krijgt voor de gift, zoals een lot bij een loterij, is de gift niet aftrekbaar.
  • De gift is aftrekbaar als het goede doel is opgenomen in de lijst van algemene nut beogende instellingen (ANBI's). Periodieke giften aan andere verenigingen met ten minste 25 leden zijn onder voorwaarden ook aftrekbaar.
  • Je moet kunnen bewijzen dat je de gift hebt gedaan (bijvoorbeeld met een bankafschrift).

Schenk je aan culturele instellingen, dan kun je zelfs 125% van de gift aftrekken (bij schenkingen tot €5000). Eerder werd er aangekondigd dat deze mogelijkheid zou komen te vervallen in 2018, maar inmiddels is duidelijk dat de regel definitief is. Weet je niet of het goede doel dat je op het oog hebt een culturele ANBI is? Check dan of er in de lijst van ANBI's achter de naam van de instelling een datum is ingevuld onder het kopje 'cultuur begindatum'.

Pas op!

De modelovereenkomst van de Belastingdienst is niet (meer) bruikbaar als je de schenkingen afhankelijk wilt maken van het leven van meerdere personen. In de praktijk maakten veel mensen de overeenkomst afhankelijk van het leven van de langstlevende van zichzelf en hun partner. Of de schenking dan wel geheel aftrekbaar is als ‘periodieke gift’ met een zelf of door de notaris op te stellen overeenkomst, hangt volgens de rechter af van de leeftijd van beide partners. De kans dat beiden overlijden gedurende de looptijd, moet op basis van beide leeftijden minstens 1% zijn om in aanmerking te komen voor de gunstige giftenaftrek voor periodieke giften. Dat betekent in de praktijk dat koppels die de AOW-leeftijd nog niet hebben bereikt, fiscale voordelen verliezen door samen zo’n overeenkomst aan te gaan. De 1% sterftekans is geen vereiste (meer) voor overeenkomsten op het leven van één persoon. Kies daar dus voor.

Vrijwilligerswerk

Als je vrijwilligerswerk doet voor een goed doel en daarvoor kosten maakt die je niet declareert, kun je die kosten vaak opvoeren als aftrekbare gift. Het moet wel gaan om een ANBI. Denk aan reiskosten, porto en kosten voor papier, enveloppen en inkt. Het doet er hierbij niet toe of de instelling de kosten had willen vergoeden als je om een vergoeding gevraagd had.

Als je afziet van een vergoeding voor vrijwilligerswerk bij een ANBI-organisatie kun je daarvoor soms ook een bedrag opvoeren als een gift. Je moet dan wel voldoen aan de volgende voorwaarden:

  • De vergoeding is maximaal €150 per maand en niet meer dan €1500 per jaar. In 2019 wordt dit waarschijnlijk maximaal €170 per maand en €1700 per jaar. 
  • De organisatie is in staat de vergoeding uit te betalen.
  • De organisatie heeft daarvoor een regeling en wil de vergoeding ook echt uitbetalen.
  • Je kunt zelf bepalen of je de vergoeding aan de organisatie schenkt.

Meer over belasting bij schenken en giften:

Nieuw & interessant