icon-menu logo_footer preds symbol-afrader symbol-bestekoop symbol-besteuittest

(Net) gescheiden en je belastingaangifte

Een echtscheiding kan fiscaal zeer gecompliceerd zijn. Daarom hebben wij deze checklist gemaakt die je kunt gebruiken bij de aangifte inkomstenbelasting.

Nelleke Rookmaaker

Nelleke Rookmaaker , Expert Geld & Verzekering Bijgewerkt op:30 augustus 2018

Artikel belastingaangifte net gescheiden

Een echtscheiding kan fiscaal gezien zeer gecompliceerd zijn. Niet alle advocaten en mediators zijn op de hoogte van alle fiscale aspecten. Schakel daarom op tijd een fiscaal expert in. Dat kan heel veel geld schelen. We geven je alvast wat tips om goed beslagen ten ijs te komen.

Let op: we hebben het hier nog over de inkomstenbelasting over 2017. Tegen de tijd dat je aangifte kunt doen over 2018 passen we dit aan.

Beëindig het fiscale partnerschap

Het fiscale partnerschap eindigt pas als je niet meer op hetzelfde adres staat ingeschreven én je echtscheiding of scheiding van tafel en bed hebt aangevraagd. Het is meestal het beste om het fiscale partnerschap zo snel mogelijk te laten eindigen. Anders moet je voor de aangifte elkaars inkomen en vermogen invullen en dat willen ex-echtgenoten meestal niet.

Ben je nog duurzaam gescheiden levend  (en dus elkaars fiscale partner), dan kun je wel ieder een eigen woning aangeven. De Belastingdienst heeft dat uitdrukkelijk bevestigd.

Het hele jaar fiscaal partner zijn of niet?

Ben je gescheiden of heb je een scheiding aangevraagd in 2017? Dan mag je kiezen voor uitbreiding van het fiscaal partnerschap naar het hele jaar als:

  • je niet meer op hetzelfde adres ingeschreven stond in 2017 en in dat jaar bent gescheiden, of
  • je niet meer op hetzelfde adres ingeschreven stond in 2017 en in dat jaar het scheidingsverzoek hebt ingediend.

Of dat voor jullie voordelig is, hangt af van je situatie. Hoewel je er misschien niet over wilt nadenken, kan het je geld schelen als je dat wel doet.

Het makkelijkste is om de aangifte op proef 2 keer in te vullen in Mijn Belastingdienst om uit te proberen wat aantrekkelijker is:

  • 1 keer als partners gedurende het hele jaar
  • 1 keer allebei apart

Als je beide proefberekeningen uitdraait, kun je makkelijk vergelijken op welke manier je samen het minste belasting betaalt.

Tip

Vergeet niet bij de aangifte die je samen als partners invult in het scherm 'verdelen' verschillende verdelingen uit te proberen. Door te schuiven met posten of die te verdelen kun je nagaan wat voor jullie het voordeligst is. Je mag posten namelijk ook gedeeltelijk aan de een en gedeeltelijk aan de ander toedelen. Probeer dat ook uit, want soms betaal je juist op die manier in totaal het minste aan inkomstenbelasting.

Je moet dat verdelen tussen partners wel beiden willen, want de aangifte moet dan door beiden worden ondertekend. Het is verstandig om ook vooraf af te spreken hoe je na de aanslag een verrekening maakt, zodat het belastingvoordeel eerlijk over jou en je partner verdeeld wordt.

Alimentatie in de aangifte invullen

Alimentatie aan de ex-echtgenoot is aftrekbaar voor de betaler en wordt belast bij de ontvanger. Allebei moeten jullie dus de partneralimentatie opgeven in de aangifte inkomstenbelasting.

Betaal jij alimentatie aan je ex? Dan is dit voor jou een aftrekpost, die je invult in het scherm ‘Uitgaven’. De betaalde alimentatie verlaagt je inkomen en dus ook de belasting die je moet betalen.

Ontvang jij partneralimentatie van je ex? Dan geef je deze op in het scherm ‘Inkomsten’. Je moet daarover belasting betalen en soms ook nog zorgbijdrage.

Als ontvanger van partneralimentatie mag je de kosten die je gemaakt hebt voor de alimentatie aftrekken. Dat zijn niet de kosten van de echtscheiding zelf, maar alleen de kosten voor:

  • het vaststellen van de alimentatie;
  • de verdediging tegen een voorgestelde verlaging daarvan door je ex;
  • het innen ervan als je ex niet betaalt.

Degene die de partneralimentatie betaalt, mag geen kosten aftrekken voor het vaststellen van de alimentatie.

Er is ook sprake van alimentatie als het gemeenschappelijke vermogen scheef wordt verdeeld. Degene die te weinig krijgt mag dan een bedrag aftrekken en degene die te veel krijgt moet dat als 'ontvangen alimentatie' aangeven.

Alimentatie kan ook in één keer worden afgekocht. Het hele bedrag moet dan in het jaar van afkoop worden opgegeven (door de ontvanger) en afgetrokken (door degene die hem betaalt).

Let op:

Draag je bij in de kosten van het levensonderhoud van je kinderen waarvoor je geen kinderbijslag ontvangt? Deze kinderalimentatie kun je niet (meer) aftrekken in de aangifte. Sinds de aangifte 2015 is de aftrekpost kosten voor levensonderhoud geschrapt. Je kunt de waarde van deze verplichting ook niet langer meer opvoeren als schuld.
Ontvangen kinderalimentatie hoef je niet op te geven in de aangifte.

Geef de voormalige eigen woning correct op in de aangifte

De eigen woning neemt een bijzondere plaats in bij een echtscheiding. De rente over de hypotheek blijft 2 jaar lang aftrekbaar als je eigenaar bent (voor de helft als je in gemeenschap van goederen was getrouwd), maar er niet in woont. Je geeft dan het (halve) eigenwoningforfait aan en trekt de (halve) rente af.

Je mag het (halve) eigenwoningforfait als alimentatie in aftrek brengen als je je ex er gratis in laat wonen. Je ex moet dat bedrag als ontvangen alimentatie aangeven.

Er kunnen bijzonder veel complicaties optreden waardoor je je renteaftrek kunt verliezen. Het is ook daarom echt het beste om tijdens de scheiding al een belastingadviseur in de arm te nemen en om de aangifte van het scheidingsjaar door een expert te laten invullen.

Vergeet de heffingskorting voor gescheiden ouders niet

Er is een heffingskorting voor gescheiden, werkende ouders. Dat is de inkomensafhankelijke combinatiekorting, waarop je misschien recht hebt als jij en je partner gaan scheiden en samen een kind hebben. Deze wordt meestal automatisch ingevuld in de aangifte, maar controleer het voor de zekerheid. Ga je scheiden na AOW-leeftijd? Dan kun je recht hebben op de alleenstaande-ouderenkorting.

Geef rente restschuld na verkoop eigen woning op

Als je je huis moet verkopen met een restschuld, dan mag je de rente op de restschuld nog 15 jaar lang aftrekken. Heb je een huis met Nationale Hypotheek Garantie (NHG)? Dan is dat misschien niet eens nodig. Je restschuld wordt onder voorwaarden dan kwijtgescholden.

In de tegenovergestelde situatie (het huis was bij verkoop juist meer waard dan je schuld) moet je rekening houden met de bijleenregeling. De effecten daarvan merk je (pas) als je binnen 3 jaar daarna een nieuw huis koopt.

Toeslagen aanvragen na je scheiding

Controleer na de scheiding of je in aanmerking komt voor toeslagen. Het kindgebonden budget ontvang je meestal automatisch van de Belastingdienst. Ook als je bijvoorbeeld €80.000 verdient en ruim €100.000 spaargeld hebt, kun je als alleenstaande ouder nog kindgebonden budget krijgen. Kinderopvangtoeslag, zorgtoeslag en eventuele huurtoeslag moet je zelf aanvragen. Maak met behulp van je nieuwe financiële situatie een proefberekening voor de toeslagen en vraag het zo mogelijk aan via Mijn Toeslagen.

Meer over scheiden:

 

E-book Scheiden met kinderen en een eigen huis

Een scheiding grijpt emotioneel heftig in een leven in. Het e-book Scheiden met kinderen en een eigen huis is een onmisbare hulp om de financiële en juridische aspecten van een scheiding zo goed mogelijk te regelen.

E-book bestellen

scheiden-deel-1-2017

Nieuw & interessant