Consumenten verdienen betere privacybescherming

Bedrijven en onlineplatforms verzamelen vaak meer gegevens dan nodig. Dat moet veranderen. Consumenten hebben recht op goede bescherming van hun privacy.Wat gaat er mis? Veel bedrijven verzamelen meer gegevens van hun klanten dan strikt nodig is. Zo zijn er nogal wat webwinkels die extra informatie over hun klanten verzamelen. Met die gegevens kunnen ze aanbiedingen persoonlijker maken. Verdienmodel Sociale media en grote zoekmachines gaan nog verder. Zij volgen bijna voortdurend wat hun gebruikers online doen om geld te verdienen. Gegevens verzamelen is een belangrijk onderdeel van hun verdienmodel. De gebruikersprofielen die ze maken zijn veel geld waard omdat adverteerders op hun platforms graag specifieke doelgroepen willen aanspreken. Misleidend en illegaal De platforms vragen gebruikers vaak op een onduidelijke of misleidende manier toestemming om profielen van hen te maken. Ze gebruiken de kennis over consumenten ook om hen stiekem te beïnvloeden. De problemen zijn het grootst bij de grootste onlineplatforms. We geven een aantal voorbeelden: Google Volgt voortdurend de activiteiten van mensen met een Android-telefoon. Het bedrijf combineert gegevens uit verschillende diensten en gebruikt deze profielen voor persoonlijke advertenties. TikTok Verzamelt veel gegevens van kinderen. Het platform legt niet goed uit wat hiermee gebeurt en verzamelt meer gegevens dan nodig. Meta (moederbedrijf van onder andere Facebook en Instagram) Deelt persoonsgegevens met andere partijen. Het bedrijf gebruikt gegevens voor advertenties zonder geldige toestemming. Daarnaast stuurt Meta gegevens naar landen buiten Europa, waar deze soms minder goed beschermd zijn. Controleverlies Consumenten betalen de prijs. Zij verliezen de controle over hun gegevens. Kinderen en andere kwetsbare groepen lopen extra risico. Dat vinden wij niet acceptabel. Datalekken groter Onnodig veel persoonsgegevens verzamelen heeft nog een nadeel. Hoe meer gegevens een bedrijf verzamelt, hoe meer persoonsgegevens bij een datalek op straat komen te liggen. Organisaties kunnen de schade beperken door zo weinig mogelijk gegevens over hun klanten te verzamelen. Onze standpunten Bedrijven mogen alleen gegevens verzamelen die echt nodig zijn. Voor persoonlijke advertenties via een derde partij is duidelijke, bewuste toestemming nodig om persoonsgegevens te verzamelen en te gebruiken. Producten en diensten moeten vanaf het begin privacyvriendelijk zijn. De standaardinstellingen moeten de privacy zo goed mogelijk beschermen. Consumenten moeten hun gegevens kunnen verwijderen als deze niet meer nodig zijn of hun toestemming kunnen intrekken. Bedrijven die de privacywet overtreden, moeten snel worden aangepakt. Gedupeerden van een datalek moeten goed geholpen worden. Lees ons standpunt Wat moet er veranderen? Onlinediensten moeten consumenten echte keuzevrijheid geven. Ze mogen gebruikers niet ongemerkt volgen en ook geen toestemming afdwingen. Verdienmodellen mogen niet steunen op onduidelijke privacyvoorwaarden. Eén kleine aanpassing is niet genoeg. Onlinediensten moeten zich houden aan onderstaande basisregels van de privacywet. [accordeon basisprincipes online privacy] Hoe willen we dit bereiken? We gaan naar de rechter Organisaties moeten zich aan de privacywet houden. Daarom pakken wij samen met claimstichtingen de grootste privacyschenders aan. Dat doen we namens grote groepen consumenten. Via de rechter eisen we dat bedrijven de privacy beter beschermen. Het gaat onder meer om: De rechtszaak over Meta's camerabril De claim tegen Google De claim tegen Facebook De claim tegen TikTok We spreken toezichthouders aan Ontdekken wij tijdens een onderzoek een privacyschending? Dan informeren wij de toezichthouder. Soms dienen wij ook een officiële klacht in. De toezichthouder kan het bedrijf aanspreken, een onderzoek beginnen en uiteindelijk een boete opleggen. Google Google kreeg in 2026 een boete van €403 miljoen. Dat gebeurde na een langdurig onderzoek dat begon met onze klacht in 2018. In dat jaar klaagden wij samen met andere Europese consumentenorganisaties over de werkwijze van Google. Dat deden alle organisaties bij de nationale toezichthouders op privacy. Google gebruikte trucjes om gebruikers toestemming te laten geven voor het voortdurend volgen van hun locatie. De toezichthouder in Ierland, waar Google is gevestigd, legde het bedrijf in 2026 de boete op van €403 miljoen. Google moet zijn fout binnen 6 maanden herstellen. Het techbedrijf is tegen het besluit in beroep gegaan. Temu In 2024 klaagden we bij de Europese Commissie over Temu. We zagen verschillende problemen op het webwinkelplatform. Zo was niet duidelijk hoe Temu het aanbod persoonlijk maakte. Verder gebruikte Temu een misleidend ontwerp en was het te moeilijk om een account te verwijderen. Deze problemen vallen onder de Digital Services Act. De Europese Commissie moet ervoor zorgen dat de grootste platforms zich aan deze Europese wet houden.Temu kreeg onlangs een boete van €200 miljoen. Cookieschermen We onderzochten meerdere keren de cookieschermen van grote mediabedrijven. Veel schermen stuurden bezoekers richting het accepteren van advertentiecookies. Wij stuurden onze onderzoeksresultaten naar de Autoriteit Persoonsgegevens. Deze toezichthouder let nu extra op misleidende cookieschermen. Enkele bedrijven kregen al een boete voor hun cookiebeleid. We beïnvloeden nieuwe wetten Naast de privacywet AVG en de 'platformwet' DSA komen er nieuwe Europese wetten. Deze wetten moeten de privacy van burgers beter beschermen. Wij praten hierover mee via onze Europese organisatie BEUC. De Europese Unie voert op dit moment de AI-verordening in. Tijdens de onderhandelingen vroegen wij om betere bescherming van consumenten. We wilden ook duidelijke informatie, goed toezicht en strengere regels. Schadelijke toepassingen van kunstmatige intelligentie moeten worden verboden. Mede door onze inzet kunnen consumenten een klacht indienen. Soms hebben zij recht op uitleg over besluiten van AI-systemen. De Digital Fairness Act (DFA) is nog in voorbereiding. Deze wet moet consumenten beschermen tegen online beïnvloeding en misleiding. Wij willen in de DFA onder meer een verbod op: Misleidend ontwerp, ook wel dark patterns genoemd. Ontwerp dat gebruikers verslaafd probeert te maken. Oneerlijke aanpassing van het aanbod aan de gebruiker. Betaalde lootboxes in spellen. Misleidende reclame door influencers. We helpen consumenten Ben je regelmatig online, dan heb je in de praktijk bijna altijd met privacyschendingen te maken. Toch ben je niet helemaal machteloos. Je kunt je ertegen verzetten, met onze hulp. Kies bijvoorbeeld voor betere privacyinstellingen. Wij geven veel praktische uitleg over onder meer Google, Facebook, Instagram, TikTok en je webbrowser. Met bepaalde acties en andere instellingen kun je niet helemaal voorkomen dat bedrijven gegevens verzamelen. Je kunt het verzamelen van gegevens wel flink verminderen. Je kunt daarnaast kiezen voor diensten die je privacy beter beschermen. Er bestaan privacyvriendelijke alternatieven voor e-mail, chat en sociale media. Je kunt je ook aansluiten bij een collectieve claim. Een organisatie eist dan namens een groep consumenten een schadevergoeding. Er lopen zaken over gegevensmisbruik door Google, Facebook en TikTok. De zaak tegen TikTok gaat over gegevens van kinderen. De Consumentenbond voert deze rechtszaken meestal niet zelf. Wij zoeken deelnemers en komen op voor hun belangen. We ondersteunen ook de stichtingen die de rechtszaken voeren. Zo pakken we privacyschendingen samen aan. Kader lid worden

Consumenten verdienen betere privacybescherming

Nieuwste artikelen

Duurzame keuze moet de normale keuze worden

Medicijntekorten: zorgverzekeraars en overheid doen te weinig